با ماموریتآرتمیس IVسازمان ناسا برای نخستین بار پس از دهه‌ها انسان را به ماه بازمی‌گرداند؛ رویدادی که می‌تواند مفهوم سفرهای فضایی آینده را متحول سازد و پایه‌گذار پایگاهی دائمی روی قمر زمین باشد.

بازگشت بهماهبیش از نیم قرن پس از آخرین فرود آپولو، با چالش‌های بی‌سابقه‌ای همراه است. این بار، ناسا نه‌تنها به دنبال نمایش توانایی‌های فنی است، بلکه قصد دارد با این ماموریت، کاوش‌های قمری را به رویدادی متناوب و پایدار تبدیل کند. پروژهبازگشت انسان به ماهباآرتمیس ۴(Artemis IV) که برای اوایل سال ۲۰۲۸ هدف‌گذاری شده، نیازمند همکاری چندین فضاپیما و فناوری‌های جدیدی است که در این مقیاس هرگز استفاده نشده‌اند. این تلاش جاه‌طلبانه، می‌تواند زمینه را برای اکتشافات عمیق‌تر در منظومه شمسی فراهم آورد.

رویکرد متفاوت آرتمیس IV: همکاری چندگانه فضاپیماها

آرتمیس IVبر خلاف آپولو که تمام تجهیزات را با یک موشک عظیم Saturn V حمل می‌کرد، از یک رویکرد توزیع‌شده بهره می‌برد. در این ماموریت، چهار فضانورد با فضاپیمایاوریونبر فراز سیستم پرتاب فضاییSLSبه فضا پرتاب می‌شوند. در همین حال، فرودگر ماه که پیش‌تر به‌صورت جداگانه سفر کرده، در مدار ماه منتظر آن‌ها خواهد بود.

فضانوردان پس از رسیدن به مدار ماه، به فرودگر منتقل شده و به سطح قمر زمین فرود می‌آیند. پس از انجام ماموریت خود بر روی ماه، فرودگر بار دیگر به مدار بلند شده، به اوریون می‌پیوندد و فضانوردان را برای سفر بازگشت به زمین به آن بازمی‌گرداند. این رویکرد جدید، ضمن ایجاد انعطاف‌پذیری بیشتر در طراحی ماموریت‌ها، پیچیدگی‌های لجستیکی و هماهنگی بین اجزای مختلف را نیز افزایش می‌دهد.

نقش شرکت‌های تجاری: اسپیس‌ایکس و بلو اوریجین

ناسا برای فرودگر ماه به شرکت‌های تجاری متکی است.اسپیس‌ایکسدر حال توسعه نسخه قمری ازاستارشیپوبلو اوریجینمشغول کار روی فرودگربلو موناست. همکاری با این شرکت‌های خصوصی، انعطاف‌پذیری بیشتری را برایناسافراهم می‌کند، زیرا نیازی به توسعه تمام فضاپیماها توسط خود سازمان نیست و امکان جایگزینی یا افزودن وسایل نقلیه جدید بدون تغییر کل سیستم وجود دارد.

پیش از اعتماد به هر یک از این فرودگرها برای حمل فضانوردان، آن‌ها باید فرود بدون سرنشین و عملیات ایمن در فضا را به نمایش بگذارند و توانایی پهلوگیری با اوریون را اثبات کنند. ماموریتآرتمیس IIIکه اکنون برای سال ۲۰۲۷ برنامه‌ریزی شده، به‌عنوان یک تمرین در مدار پایین زمین عمل خواهد کرد تا مراحل پهلوگیری و انتقال خدمه با فرودگرهای تجاری آزمایش شود. با این حال، قابلیت سوخت‌گیری مداری استارشیپ هنوز به اثبات نرسیده و چالش‌های بزرگی در این زمینه وجود دارد که نیازمند چندین پرتاب اضافی برای پر کردن مخازن سوخت است.

قطب جنوب ماه؛ مقصد احتمالی و چالش‌ها

ناسا تصریح کرده که ماموریت‌هایآرتمیسفراتر از فرودهای کوتاه و نمادین خواهند بود. این سازمان قصد دارد باآرتمیس Vکه کمی پس ازآرتمیس IVدر سال ۲۰۲۸ انجام خواهد شد، ساخت یک پایگاه قمری را آغاز کرده و الگوی ماموریت‌های سالانه به ماه را ایجاد کند. فرودگرهای رباتیک می‌توانند پیش از رسیدن فضانوردان، تجهیزات علمی، وسایل نقلیه، سیستم‌های قدرت و تدارکات را به ماه منتقل کنند.

قطب جنوب ماهبه‌عنوان مقصد احتمالیآرتمیس IVمطرح است، زیرا دهانه‌های همیشه در سایه آن ممکن است حاوی ذخایر قابل توجهی از یخ آب باشند. این آب می‌تواند مستقیما برای فضانوردان استفاده شود یا برای تولید سوخت موشک به اکسیژن و هیدروژن تجزیه شود. این امر به اقامت‌های طولانی‌تر کمک کرده و ماه را به نقطه‌ای استراتژیک برای ماموریت‌های فضایی عمیق‌تر در منظومه شمسی تبدیل می‌کند. اما برخی کارشناسان مانند خلبانآرتمیس IIویکتور گلاورایمنی فرود در نزدیکی استوای ماه را ترجیح می‌دهند، زیرا شرایط نوری بهتر و گزینه‌های بازگشت اضطراری سریع‌تری دارد.

آرتمیس IV در آستانه تاخیر؛ موانع پیش‌رو

با توجه به پیچیدگی‌های بی‌شمار، تاریخ هدف‌گذاری‌شده سال ۲۰۲۸ برایآرتمیس IVبه هیچ وجه تضمین شده نیست. تکمیل و آزمایش موفقیت‌آمیز فرودگرهای تجاری، عملیاتی شدن سوخت‌گیری مداری، تولید سریع‌تر سیستم پرتاب فضاییSLSو اطمینان از توانایی چندین فضاپیمای پرتاب‌شده مستقل برای ملاقات دقیق در زمان و مکان مناسب، همگی از جمله چالش‌های عمده‌ای هستند که می‌توانند باعث تاخیر در این مأموریت شوند.

• آیا ژول ورن در ۱۶۰ سال پیش، مأموریت آرتمیس ۲ را ترسیم کرده بود؟
• لباس فضانوردی ماموریت آرتمیس 3 ناسا چگونه انسان را روی ماه زنده نگه می‌دارد؟
• ناسا از ماه‌پیماهای جدید مأموریت آرتمیس ۴ رونمایی کرد
• آیا ماه روزی از زمین جدا می‌شود؟ پاسخ علم به یک پرسش قدیمی

پیش از این، قرار بود ماموریتآرتمیس IIIفرود انسان بر ماه را انجام دهد، اما به‌دلیل نگرانی‌هایی درباره آمادگی فرودگر، لباس‌های فضایی و ایمنی ماموریت، این هدف بهآرتمیس IVمنتقل شد. بازگشت انسان به ماه، حتی با وجود پیشرفت‌های فناوری چشمگیر در پنج دهه گذشته و کامپیوترهای به‌مراتب بهتر، همچنان فوق‌العاده دشوار است.