ارتباط چرت زدن در طول روز با زوال عقل فراتر از تصورات قبلی است

چرت زدن روی صندلی راحتی در میانه روز، یکی از لذت‌های ساده زندگی به شمار می‌رود. با این حال، پژوهش‌ها نشان می‌دهند که تکرار بیش از حد این عادت ممکن است نشانه‌ای هشداردهنده از افت سلامت شناختی مغز باشد.

نتایج یک مطالعه جدید نشان می‌دهد سالمندانی که به‌طور مکرر در طول روز چرت می‌زنند، در مقایسه با افرادی که به‌ندرت یا هرگز نمی‌خوابند، طی دهه آینده احتمال بیشتری برای ابتلا به زوال عقل خواهند داشت.

این یافته‌ها که در مجله علمی ژورنال‌های پیری، مجموعه A: علوم زیستی و علوم پزشکی منتشر شده‌اند، به معنای آن نیستند که چرت زدن باعث افت عملکرد شناختی می‌شود؛ بلکه نشان می‌دهند این عادت می‌تواند یکی از عوامل مرتبط با خطر زوال عقل باشد و نیاز به توجه بیشتری دارد.

آدام اسپایرا، روان‌شناس و پژوهشگر خواب در دانشگاه جانز هاپکینز، گفت

چرت زدن مکرر ممکن است نشانه‌ای از تغییرات مغزی باشد، نه عاملی که خود باعث تغییرات مغزی منتهی به زوال عقل شود.

بررسی ارتباط چرت روزانه و زوال عقل در سالمندان

اسپایرا و همکارانش در این پژوهش، اطلاعات حاصل از طرح ملی روند سلامت و سالمندی (NHATS) را بررسی کردند. این طرح یک مطالعه بلندمدت درباره افراد تحت پوشش بیمه مدیکر در ایالات متحده است که افراد ۶۵ سال به بالا را دربرمی‌گیرد.

پژوهشگران داده‌های ۹۹۵ شرکت‌کننده را مورد ارزیابی قرار دادند. تمامی این افراد درباره عادت‌های خواب روزانه خود به پرسش‌های محققان پاسخ داده بودند و در ابتدای مطالعه، هیچ‌کدام علائم احتمالی یا قطعی زوال عقل نداشتند.

در دوره پیگیری که به‌طور میانگین پنج سال طول کشید، ۴۱۷ نفر، معادل ۴۱.۹ درصد شرکت‌کنندگان، به‌عنوان افرادی شناسایی شدند که پس از آغاز پژوهش به زوال عقل احتمالی یا قطعی مبتلا شده‌اند.

محققان پس از در نظر گرفتن عوامل تأثیرگذار احتمالی، از جمله سن، جنسیت، نژاد و قومیت، سطح تحصیلات، وضعیت استعمال دخانیات، شاخص توده بدنی، بیماری‌های مختلف و ویژگی‌های مرتبط با خواب، دریافتند افرادی که مرتب چرت می‌زنند، در مقایسه با کسانی که کمتر می‌خوابند یا اصلاً چرت نمی‌زنند، بیشترین احتمال ابتلا به زوال عقل را دارند.

افرادی که هر روز یا بیشتر روزهای هفته چرت می‌زدند، در مقایسه با کسانی که به‌ندرت یا هرگز خواب روزانه نداشتند، با ۴۸ درصد نرخ بالاتر ابتلا به زوال عقل روبه‌رو بودند.

چرت زدن ناخواسته و بدون برنامه نیز با افزایش ۳۹ درصدی نرخ ابتلا به زوال عقل همراه بود.

مدت زمان خواب روزانه نیز اهمیت داشت. افرادی که حداکثر ۳۰ دقیقه چرت می‌زدند، در طول دوره مطالعه با نرخ ابتلای ۴۰ درصد بیشتر به زوال عقل نسبت به افراد بدون چرت روزانه مواجه شدند.

پژوهشگران همچنین دریافتند چرت زدن مکرر، خواب ناخواسته در طول روز و چرت‌های کوتاه ۳۰ دقیقه‌ای یا کمتر، با افزایش احتمال بروز اختلالات حافظه در دوره پیگیری ارتباط دارند.

آیا مدت و دفعات چرت زدن اهمیت دارند؟

البته محققان نشانه‌هایی از افزایش خطر زوال عقل را در افرادی که به‌ندرت چرت می‌زدند، به‌صورت برنامه‌ریزی‌شده می‌خوابیدند یا مدت خواب روزانه آن‌ها ۳۰ دقیقه یا بیشتر بود نیز مشاهده کردند. بااین‌حال، پس از اعمال تعدیلات آماری در تحلیل نهایی، این ارتباط‌ها از نظر آماری معنادار نبودند.

مطالعات پیشین نیز ارتباط میان خواب روزانه و سلامت شناختی سالمندان را بررسی کرده‌اند، اما نتایج آن‌ها یکسان نبوده است. برخی پژوهش‌ها از افزایش خطر مشکلات شناختی در افراد دارای عادت چرت زدن خبر داده‌اند، درحالی‌که مطالعات دیگر شواهد چندانی برای وجود چنین ارتباطی پیدا نکرده‌اند.

از آنجا که پژوهش جدید ماهیتی مشاهده‌ای دارد، نمی‌توان نتایج آن را مدرکی برای اثبات نقش چرت زدن مکرر، ناخواسته یا کوتاه در ایجاد زوال عقل دانست. محققان نیز تأکید دارند که رابطه میان این دو پدیده پیچیده‌تر از آن چیزی است که در نگاه نخست به نظر می‌رسد.

پژوهشگران در مقاله خود نوشتند

همانند اختلالات خواب، ارتباط میان چرت زدن و زوال عقل ممکن است دوسویه باشد؛ به این معنا که تغییرات عصبی مؤثر بر عملکرد شناختی نیز می‌توانند باعث افزایش خواب‌آلودگی و چرت زدن در طول روز شوند.

به عبارت دیگر، افزایش دفعات خواب روزانه در سالمندان ممکن است نشانه‌ای از وخامت سلامت مغز باشد؛ اما از سوی دیگر، همین تغییرات مغزی نیز می‌توانند خواب‌آلودگی بیشتری ایجاد کنند و فرد را به خوابیدن در ساعات بیداری سوق دهند.

عامل پیچیده‌کننده دیگر، احتمال جبران کمبود خواب شبانه از طریق چرت زدن در روز است. اختلال در خواب شبانه ممکن است فرد را به خوابیدن در طول روز ترغیب کند، اما خود چرت زدن نیز می‌تواند کیفیت خواب شبانه را تحت تأثیر قرار دهد.

محققان برای بررسی این موضوع، مدت خواب شبانه، میزان خواب‌آلودگی روزانه و خطر ابتلا به آپنه خواب را در تحلیل‌های خود لحاظ کردند. نتایج نشان داد حتی پس از در نظر گرفتن این عوامل، چرت زدن مکرر، خواب ناخواسته روزانه و خواب‌های ۳۰ دقیقه‌ای یا کوتاه‌تر همچنان ارتباط معناداری با افزایش خطر زوال عقل دارند.

ضرورت تحقیقات بیشتر درباره ارتباط خواب و زوال عقل

پژوهشگران خواستار انجام مطالعات آینده برای روشن شدن ماهیت دوسویه ارتباط میان چرت زدن و زوال عقل شده‌اند.

با وجود اینکه هنوز ماهیت دقیق این ارتباط مشخص نیست، محققان امیدوارند پژوهش‌های جدید بتوانند ابعاد مختلف این مسئله را روشن کنند و راهکارهای تازه‌ای برای مقابله با زوال عقل ارائه دهند. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهند شمار مبتلایان به این بیماری در ایالات متحده تا سال ۲۰۶۰ به دو برابر میزان فعلی خواهد رسید.

پژوهشگران در مقاله خود نوشتند

اگر شواهد علّی بیشتری این موضوع را تأیید کنند، خواب روزانه می‌تواند به‌عنوان یکی دیگر از عوامل خطر قابل‌تغییر در سالمندان مورد توجه قرار گیرد و هدفی برای اقدامات پیشگیرانه اولیه در برابر زوال عقل باشد.

آن‌ها همچنین تأکید کردند

حتی اگر این ارتباط ماهیت علّی نداشته باشد، چرت زدن می‌تواند نشانه‌ای مفید برای شناسایی خطر ابتلای آینده به زوال عقل باشد و به هدایت مطالعات پیشگیرانه بعدی در میان گروه‌های پرخطر کمک کند.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.