آیا هوش مصنوعی پادزهر عقرب ساخت؟ روایت یک آزمایش پرهیاهو

مؤسسه‌ی تحقیقات مالی Citrini Research با همکاری آنتروپیک تلاش کرد با بهره‌گیری از نسخه‌ی معرفی‌نشده‌ی مدل کلاد، داروی پادزهر نیش عقرب بسازد.

دانشمندان و متخصصان حوزه‌ی زیست‌فناوری اعلام کرده‌اندیافته‌های به‌دست‌آمده صرفا چند نقطه‌ی شروع اولیه هستند و فاصله‌ی بسیار زیادی با دارویی واقعی و کاربردی دارند.

اعضای این تیم تحقیقاتی ابتدا پشت محدودیت‌های ایمنی زیستی کلاد متوقف شدند؛ اما پس از تماس‌های پیاپی، آنتروپیک موافقت کرد با لغو محدودیت‌ها، دسترسی به مدل پیشرفته‌اش را در دفتر مرکزی خود ممکن کند.

هزینه‌ی پردازش و مصرف توکن‌ها نزدیک به ۵۰ هزار دلار شد که تمام آن را آنتروپیک تقبل کرد. تولید پادزهر عقرب در حالت عادی نیازمند تزریق سم به بدن اسب‌ها و روش‌های بسیار دشوار آزمایشگاهی است.

پژوهشگران برای طراحی پروتئین‌های مهارکننده‌ی زهر، یک پرامپت ۳۵ صفحه‌ای به مدل دادند و نزدیک به ۳۰۰ عامل خودکار را برای جست‌وجو فعال کردند. کلاد در ۶۴ ساعت حدود ۳۲۰ هزار طرح کاندید تولید کرد که پس از حذف موارد مشابه سموم شناخته‌شده، به ۱۸۰ طرح نهایی کاهش یافت. با همراهی متخصصان ۳۱ طرح دیگر نیز اضافه شد تا مجموع پروتئین‌های منتخب به ۲۱۱ مورد برسد.

آزمایش‌ها نشان دادند ۱۷ پروتئین توانسته‌اند به چهار مورد از پنج زهر هدف متصل شوند؛ اما هیچ پروتئینی موفق به مهار بیش از یک زهر نشد و هیچ آزمایشی درباره‌ی خنثی‌سازی کامل اثر سم صورت نگرفت.

آندریاس هوگارد لاوستسن-کیلاستاد فناوری آنتی‌بادی در دانشگاه فنی دانمارک، می‌گوید: «کشف اتصالات مناسب در برابر سموم مار و عقرب تا حدی آسان است؛ بخش دشوار کار، تبدیل این پیوندها به دارو است.»

ملیسا برنارد والهاستادیار وآن لیونگارزپژوهشگر ارشد دانشگاه فنی دانمارک، گفتند: «نتایج از نظر فنی نویدبخش هستند اما بخشی از این هیجان زودهنگام است. یافته‌ها هنوز تا یک داروی واقعی فاصله‌ی فراوانی دارند و پیرامون آن‌ها بزرگ‌نمایی شده است. تبدیل این دستاوردها به درمانی واقعی روندی طولانی و چالش‌برانگیز خواهد بود.»

متخصصان معتقدند مهم‌ترین دستاورد این آزمایش شیوه‌ی کشف خودکار بوده است، درحالی‌که حل مساله‌ی تبدیل مولکول‌ها به داروی ایمن نیازمند آزمایش‌های بالینی بسیار پیچیده‌تری در سامانه‌های زنده خواهد بود.