افزایش ۲۱ درصدی حملات سایبری به اپراتورها در دنیا؛ امنیت هوشمند میتواند موتور درآمدزایی شود
با پیچیدهتر شدن حملات و کمبود نیروی متخصص، امنیت سایبری نیازمند گذار از روشهای سنتی به معماری عدم اعتماد و پردازشهای هوش مصنوعی است. شهریار بیژنی، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد، در رویداد هوش مصنوعی در حوزه تلکام که در دانشگاه علم و فرهنگ برگزار شد، با اشاره ب…
خلاصه تحلیلی خبر
با پیچیدهتر شدن حملات و کمبود نیروی متخصص، امنیت سایبری نیازمند گذار از روشهای سنتی به معماری عدم اعتماد و پردازشهای هوش مصنوعی است. شهریار بیژنی، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد، در رویداد هوش مصنوعی در حوزه تلکام که در دانشگاه علم و فرهنگ برگزار شد، با اشاره ب…
موضوعات اصلی: پشتیبانی شبکه، هوش مصنوعی، امنیت سایبری، سایبری، سال، حدود
با پیچیدهتر شدن حملات و کمبود نیروی متخصص، امنیت سایبری نیازمند گذار از روشهای سنتی به معماری عدم اعتماد و پردازشهای هوش مصنوعی است.
شهریار بیژنی، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد، در رویداد هوش مصنوعی در حوزه تلکام که در دانشگاه علم و فرهنگ برگزار شد، با اشاره به تغییر ماهیت تهدیدات سایبری اظهار کرد: «روزانه ۲ هزار و ۵۱۴ رویداد امنیتی در جهان گزارش میشود و بهطور متوسط در هر ثانیه حدود ۲ میلیارد سیگنال امنیتی تولید میشود. همچنین هر سازمان بهطور میانگین در هفته با ۲۸۶ حمله سایبری مواجه است.»
آمارها نیز از افزایش حدود ۱۰ درصدی حملات سایبری در سال میلادی گذشته نسبت به سال پیش از آن حکایت دارند. در همین بازه، حدود ۱۷ هزار حمله موفق به نفوذ یا سوءاستفاده از اطلاعات و پایگاههای داده منجر شده است. بیژنی با اشاره به نقش فناوریهای جدید در افزایش توان مهاجمان افزود
حدود ۶۲ درصد تهدیدات شناساییشده در گزارشهای سال گذشته میلادی ماهیت انسانی داشتهاند و در ۲۳ درصد حملات نیز از هوش مصنوعی مولد برای شناسایی اهداف، تولید محتوا و ساخت بدافزار استفاده شده است. همچنین، سرعت و توان پردازش حملات نسبت به سال قبل دو برابر شده که نشان میدهد هوش مصنوعی به ابزاری برای تقویت توان مهاجمان نیز تبدیل شده است.شهریار بیژنی، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد
عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد با اشاره به وضعیت بازار کار این حوزه گفت: «در سال گذشته میلادی حدود ۴ میلیون و ۸۰۰ هزار فرصت شغلی مرتبط با امنیت سایبری در جهان بدون متقاضی باقی مانده است. از سوی دیگر، مشکل تنها کمبود نیروی انسانی نیست و ناهماهنگی مهارت متخصصان با نیازهای سازمانها نیز اهمیت دارد؛ به طوری که طبق گزارش مجمع جهانی اقتصاد در سال ۲۰۲۵، حدود ۹۵ درصد سازمانها اعلام کردهاند کارشناسان امنیت سایبری آنها از مهارتهای مورد نیاز برخوردار نیستند.»
او همچنین از افزایش ۲۱ درصدی حملات سایبری به اپراتورهای تلفن همراه در سال گذشته خبر داد و گفت حملات باجافزاری علیه این اپراتورها طی سه سال چهار برابر شده است. خسارت ناشی از کلاهبرداریها و سوءاستفادهها در صنعت مخابرات نیز به حدود ۴۲ میلیارد دلار، معادل ۲.۵ درصد درآمد این صنعت، رسیده است.
بیژنی برای تشریح ابعاد این تهدیدات به نمونههایی از کشورهای مختلف اشاره کرد و گفت دو اپراتور تلفن همراه در کره جنوبی طی یک سال با افزایش ۹۷۰ درصدی حملات منع خدمت توزیعشده (DDoS) مواجه شدهاند. این میزان در اندونزی نیز حدود ۲۳۳ درصد افزایش داشته است.
این متخصص امنیت سایبری با تاکید بر محدودیت روشهای سنتی در شناسایی حملات بیان کرد: «استفاده از قواعد ثابت، الگوهای از پیش تعریفشده و امضاهای مشخص، دیگر برای مقابله با تمام تهدیدات کافی نیست. حجم و سرعت حملات بهگونهای افزایش یافته که تحلیل انسانی بهتنهایی توان شناسایی و پاسخگویی به آنها را ندارد.»
به گفته او، استفاده از تحلیل رفتار، همبستگی اطلاعات و پردازش بلادرنگ به کمک ماشین میتواند شناسایی ناهنجاریها و اولویتبندی پاسخهای خودکار را امکانپذیر کند؛ چراکه در حملاتی که طی چند ثانیه یا چند دقیقه آغاز و تمام میشوند، واکنش انسانی در بسیاری از موارد بهموقع نخواهد بود.
بیژنی همچنین توضیح داد که بیش از ۸۰ درصد برخی رخدادهای امنیتی به سوءاستفاده از دسترسی مدیران و دسترسیهای ممتاز (Privileged Access) مربوط میشود؛ بنابراین، نظارت مستمر بر فعالیت کاربران حتی پس از ورود به شبکه نیز ضروری است.
عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد با اشاره به چشمانداز اقتصادی این صنعت گفت ارزش بازار و سرمایهگذاری جهانی در امنیت سایبری در سال جاری حدود ۵۴ میلیارد دلار برآورد میشود و پیشبینیها از افزایش این رقم به حدود ۱۱۸ میلیارد دلار در کمتر از چهار سال آینده حکایت دارند.
او کشف ناهنجاریها، شناسایی سوءاستفاده از رفتار مشترکان و تحلیل رویدادهای امنیتی را از مهمترین کاربردهای هوش مصنوعی در این حوزه برشمرد و افزود: «این فناوری با بررسی دادههای چندحوزهای و شناسایی ارتباط میان رویدادهای مختلف، امکان تصمیمگیری دقیقتر را فراهم میکند.»
وی با اشاره به سابقه ۲۱ساله فعالیت در توسعه راهکارهای امنیت سایبری در مجموعه XNET عنوان کرد: «در این مدت محصولاتی در زمینه برنامهریزی، شناسایی تهدیدات، تحلیل رویدادها، تصمیمگیری و اجرای اقدامات امنیتی توسعه یافتهاند. در این مسیر، دادهمحوری و شناخت زمینه فعالیت و شرایط کسبوکار (Context) اهمیت زیادی دارد؛ زیرا تصمیمگیری دقیق به درک درست از محیط و نیازهای سازمان وابسته است.»
او همچنین یادگیری ماشینی را یکی از ابزارهای موثر در بهبود عملکرد سامانههای امنیتی دانست و افزود: «این سامانهها با دریافت بازخورد و شناخت تدریجی شرایط کسبوکار میتوانند در طول زمان تصمیمهای دقیقتری اتخاذ کنند.»
البته این استاد دانشگاه ضمن تاکید بر لزوم طراحی اتوماسیون هوشمند گفت واگذاری تمام تصمیمها به ماشین یا وابستگی کامل به دخالت مستقیم انسان، هیچکدام بهتنهایی رویکرد مناسبی نیستند. به اعتقاد اوسامانههای خودکار باید محدودیتهای مشخصی داشته باشند و امکان بازگشت از اقدامات انجامشده و توقف فرایند توسط نیروی انسانی در آنها پیشبینی شود تا افزایش سرعت و دقت، به حذف نظارت انسانی منجر نشود.
عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد با اشاره به ظرفیت اقتصادی این حوزه در صنعت مخابرات توضیح داد
امنیت سایبری میتواند از یک مرکز هزینه به عاملی برای درآمدزایی اپراتورها تبدیل شود. جلوگیری از کلاهبرداریها و سوءاستفادههایی که حدود ۲.۵ درصد درآمد این صنعت را از بین میبرند، در کنار کاهش هزینهها، یکی از مزایای توسعه راهکارهای امنیتی است.شهریار بیژنی، عضو هیئت علمی دانشگاه شاهد
او توسعه خدمات تشخیص تهدیدات (Threat Detection) و ارائه محصولات امنیتی به مشترکان را از دیگر فرصتهای اقتصادی این حوزه دانست و افزود: «در شبکههای خصوصی نسل پنجم (Private 5G)، اپراتورها میتوانند خدمات امنیتی را بهعنوان بخشی از سبد محصولات خود به مشتریان عادی و سازمانی ارائه دهند.»
به گفته بیژنی، توسعه خدمات اشتراکی امنیت سایبری میتواند بازار تازهای برای اپراتورها، ارائهدهندگان خدمات و سایر فعالان صنعت مخابرات ایجاد کند.
برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.