گزارش XNETپی: ۱۷ درصد از ارزش خرده‌فروشی آنلاین ایران به خرید اعتباری اختصاص دارد
خرید اعتباری ۱۷ درصد از ارزش خرده‌فروشی آنلاین کشور را به خود اختصاص داده، اما سهم آن از کل خرده‌فروشی ایران هنوز کمتر از ۲ درصد است. XNETپی ارزش بازار «الان بخر، بعداً پرداخت کن» ایران را در سال ۱۴۰۴ حدود ۱۳۲ هزار میلیارد تومان برآورد کرده است. به روایت این…
خلاصه تحلیلی خبر
خرید اعتباری ۱۷ درصد از ارزش خرده‌فروشی آنلاین کشور را به خود اختصاص داده، اما سهم آن از کل خرده‌فروشی ایران هنوز کمتر از ۲ درصد است. XNETپی ارزش بازار «الان بخر، بعداً پرداخت کن» ایران را در سال ۱۴۰۴ حدود ۱۳۲ هزار میلیارد تومان برآورد کرده است. به روایت این…
موضوعات اصلی: پشتیبانی شبکه، درصد، XNETپی، خرید، سهم، پرداخت
خرید اعتباری ۱۷ درصد از ارزش خرده‌فروشی آنلاین کشور را به خود اختصاص داده، اما سهم آن از کل خرده‌فروشی ایران هنوز کمتر از ۲ درصد است.
XNETپی ارزش بازار «الان بخر، بعداً پرداخت کن» ایران را در سال ۱۴۰۴ حدود ۱۳۲ هزار میلیارد تومان برآورد کرده است. به روایت این شرکت، در سال ۱۴۰۴ حدود ۷ درصد از ارزش خرده‌فروشی ایران به خرید آنلاین اختصاص داشت. در فروشگاه‌های حضوری، که بخش عمده بازار را تشکیل می‌دهند، سهم «الان بخر، بعداً پرداخت کن» یا BNPL هنوز کمتر از نیم درصد برآورد می‌شود. به همین دلیل، XNETپی فروشگاه‌های حضوری را مهم‌ترین فرصت رشد این صنعت می‌داند.
گزارش «صنعت BNPL ایران به روایت XNETپی» که در پاییز ۱۴۰۵ منتشر شده، سه دسته داده را کنار هم قرار داده است: برآورد اندازه بازار ایران، آمار تراکنش‌های XNETپی و نتایج نظرسنجی از کاربران و فروشگاه‌های طرف قرارداد این شرکت. آمار سفارش‌ها و بازپرداخت اقساط در این گزارش به شبکه XNETپی مربوط است و قابل تعمیم به همه ارائه‌دهندگان اعتبار نیست.
در مدل «الان بخر، بعداً پرداخت کن»، خریدار کالا یا خدمت را هنگام خرید دریافت می‌کند، اما کل مبلغ را در سررسیدی مشخص یا طی چند قسط می‌پردازد. ارائه‌دهنده اعتبار نیز پس از کسر کمیسیون با فروشگاه تسویه می‌کند.
طبق برآورد XNETپی ارزش بازار BNPL ایران از ۴ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۱ به ۱۶ هزار میلیارد تومان در ۱۴۰۲، ۵۸ هزار میلیارد تومان در ۱۴۰۳ و ۱۳۲ هزار میلیارد تومان در ۱۴۰۴ رسیده است. در همین بازه، سهم این روش پرداخت از ارزش خرده‌فروشی آنلاین از ۴ درصد به ۱۷ درصد افزایش یافته است. این دو شاخص دو وجه متفاوت رشد را نشان می‌دهند: رقم تومانی تحت تاثیر تغییر قیمت‌ها هم قرار می‌گیرد؛ سهم بازار نشان می‌دهد چه بخشی از ارزش خریدهای آنلاین به این روش پرداخت شده است.
XNETپی گسترش خرید اعتباری را تا حدی به محدودیت دسترسی به وام و کارت اعتباری نسبت می‌دهد. بر اساس داده‌های بانک جهانی که در گزارش آمده، ۷۷ درصد از بزرگسالان ایرانی در سال ۲۰۲۴ از مؤسسات مالی وام یا اعتبار دریافت نکرده بودند. داده‌های داخلی شرکت نیز نشان می‌دهد هنگام آغاز فعالیت XNETپی، ۹۵ درصد از کاربران مورد اشاره در گزارش رتبه اعتباری بانکی نداشتند.
در نظرسنجی شهریور ۱۴۰۵ XNETپی از ۴ هزار و ۱۱۹ کاربر، ۵۹ درصد افزایش قدرت خرید، ۵۳ درصد سهولت و سرعت پرداخت اقساطی و ۵۰ درصد بی‌نیازی از ضمانت را از دلایل انتخاب این سرویس دانسته‌اند. پاسخ کاربران نشان می‌دهد که منظور از قدرت خرید در اینجا چیست: ۶۸ درصد گفته‌اند توانسته‌اند کالایی بخرند که قیمتش از پول نقد در دسترسشان بیشتر بوده است. همچنین ۵۵ درصد گفته‌اند اگر فروشگاه درگاه XNETپی نداشت، خریدشان را به تعویق می‌انداختند.
طبق داده‌های XNETپی، در ۱۲ ماه منتهی به شهریور ۱۴۰۵، کاربران این پلتفرم ۱۷۵ میلیون سفارش اعتباری موفق ثبت کرده‌اند. میانگین سفارش‌های روزانه تنها در شهریور از یک میلیون گذشته است. شبکه XNETپی نیز در پایان این دوره ۷۴ هزار و ۷۰۰ پذیرنده یکتا داشت و در ۸۰۴ شهر دست‌کم یک پذیرنده فعال بود.
برای سنجش تعداد کسانی که واقعاً از این اعتبار استفاده می‌کنند، باید میان واجدان شرایط، ثبت‌نام‌کنندگان و خریداران تفاوت گذاشت. XNETپی تعداد افراد واجد شرایط دریافت اعتبار را ۴۵ میلیون نفر و تعداد کاربران ثبت‌نام‌شده را ۱۹٫۱ میلیون نفر اعلام کرده است. از میان آنها، ۹٫۵ میلیون کاربر دست‌کم یک خرید موفق داشته‌اند و ۴٫۷ میلیون نفر در شهریور ۱۴۰۵ تراکنش انجام داده‌اند.
به گفته شرکت بیش از ۸۹ درصد بازپرداخت‌ها تا موعد سررسید انجام شده و نرخ عدم بازپرداخت ۹۰روزه اقساط کمتر از ۲ درصد بوده است. XNETپی سهم اقساطی را که در نهایت بازپرداخت شده‌اند، بیش از ۹۸٫۵ درصد اعلام کرده است.
یکی از تغییرات مهم در شبکه XNETپی، رشد خرید چهارقسطه در فروشگاه‌های حضوری است. در شهریور ۱۴۰۵، تعداد سفارش‌های چهارقسطه حضوری ۸٫۱ برابر و مبلغ این سفارش‌ها ۱۰٫۳ برابر شهریور سال قبل بود. در همین مدت، سهم شهرهای خارج از تهران از تعداد سفارش‌های حضوری چهارقسطه از ۴۷ درصد به ۶۲ درصد رسید. به این ترتیب در پایان این بازه بیشتر این سفارش‌ها خارج از پایتخت ثبت شده‌اند.
پذیرندگان کوچک و متوسط نیز در مجموع شبکه، ۵۷ درصد از سفارش‌های چهار قسطه را به خود اختصاص داده‌اند. در نظرسنجی XNETپی از ۷۹۱ پذیرنده در شهریور ۱۴۰۵، ۶۴ درصد جذب مشتری جدید را از مزایای این سرویس دانسته‌اند. همچنین حدود ۶۰ درصد پاسخ‌دهندگان گفته‌اند پس از فعال‌سازی XNETپی، فروششان بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته است.
XNETپی اندازه بازار ایران را در سال ۲۰۲۵ حدود ۱٫۱ میلیارد دلار برآورد کرده و برای سال ۲۰۳۰ سناریویی ۶٫۳ میلیارد دلاری ترسیم کرده است. رسیدن به این رقم سه شرط دارد: سهم خرید آنلاین از کل خرده‌فروشی ایران به ۱۰ درصد برسد، ۳۲ درصد از ارزش خریدهای آنلاین از مسیر BNPL پرداخت شود و سهم این روش در خرید حضوری به ۶ درصد برسد.
طبق محاسبات شرکت، حدود دو سوم ظرفیت رشد در این سناریو به خرید حضوری وابسته است. بنابراین با وجود سهم فعلی خرید اعتباری در فروش اینترنتی، تحقق برآورد XNETپی بیش از هر چیز به این بستگی دارد که فروشگاه‌های فیزیکی و مشتریانشان تا چه اندازه این روش پرداخت را بپذیرند.
متن کامل گزارش XNETپی رااین‌جابخوانید.
برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.