سقوط ملکه کلاهبردار؛ نگاهی به مستند جدید از پرونده جنجالی الیزابت هولمز

مستند سینمایی جدیدی درباره‌یالیزابت هولمزبنیان‌گذار محکوم‌شده‌ی شرکت ترانوس، زوایای پنهان تلاش‌های او برای کنترل روایت رسانه‌ای پیش از ورود به زندان را به نمایش گذاشت. این اثر با عنوان You Can See Everything به دستنیتن فیلدرولنس اوپنهایمساخته شده و دسترسی بی‌سابقه‌ای به روزهای پایانی آزادی هولمز داشته است.

به روایت نیویورک تایمزجان کری‌رو، روزنامه‌نگار تحقیقی پیشین وال‌استریت ژورنال که اولین بار تقلب‌های ترانوس را افشا کرد، در یادداشتی تحلیلی به بررسی این مستند پرداخت.

هولمز که سال ۲۰۲۲ به اتهام کلاهبرداری به بیش از ۱۱ سال حبس محکوم شد، در بهار ۲۰۲۳ و تنها یک ماه پیش از معرفی خود به زندان، سازندگان این فیلم را به اقامتگاه ساحلی خود در سن‌دیگو راه داد تا روایتی همدلانه از خود ارائه دهد.

دوربین‌های پیشرفته و پرسش‌های مداوم فیلدر نشانه‌های دروغ‌گویی هولمز را عیان کردند. در طول مصاحبه، نگاه‌های طولانی و بدون پلک‌زدن، لبخندهای اجباری و اشک‌های ناگهانی او در برابر دوربین آشکار شد. در لحظه‌ای از گفت‌و‌گو، هولمز مدعی شد که هرگز در زندگی خود دروغ نگفته است.

رفتار هولمز نشان‌دهنده‌ی تلاش برای جا انداختن خود به عنوان یک نابغه‌ی دارای تفاوت‌های عصبی بود. در بخشی از مستند، پس از پخش یک نمایش کمدی کلاسیک، او وانمود کرد که شوخی ساده‌ی اثر را درک نکرده تا تصویر متفاوتی از ذهنیات خود بسازد. این عملکردها نتوانست بر مستندات گسترده‌ی کلاهبرداری او سایه بیندازد.

ادوارد داویلاقاضی دادگاه منطقه‌ای ایالات متحده در ناحیه‌ی شمالی کالیفرنیا، هنگام صدور حکم در سال ۲۰۲۲ گفته بود: «آسیب‌شناسی تقلب چیست؟ آیا ناتوانی یا امتناع از پذیرش مسئولیت یا ابراز پشیمانی به هر شکلی است؟ شاید این عبرتی باشد که از این پرونده به جا می‌ماند.»

بخش مهمی از مستند به نقشبیلی ایوانزشریک زندگی هولمز اختصاص دارد. ایوانز که پس از رسوایی سال ۲۰۱۵ با هولمز آشنا شده، به‌دنبال راه‌اندازی پروژه‌ای با نام «ترانوس ۲» است. مستند نشان می‌دهد او و هولمز در تلاش‌اند تا تماسی هفتگی با وکلای ثبت اختراع از داخل زندان داشته باشند تا ایده‌های جدید را ظرف کمتر از ۳۶۵ روز به نمونه‌ی اولیه تبدیل کنند.

بیلی ایوانز، شریک زندگی هولمز، در صحنه‌ای از فیلم درباره‌ی برخورد با افرادی که علیه هولمز کار کرده‌اند، گفت: «من کینه و انتقام در دل دارم؛ استراتژیک عمل می‌کنم و منابع زیادی در اختیار دارم. من افرادی را می‌شناسم که می‌توانند تقریبا هر کاری انجام دهند.»

ایوانز علاوه بر همکاری با چهره‌های نامتعارفی که ادعای بازسازی فناوری ناقص ترانوس را دارند، کنترل حساب کاربری هولمز در شبکه‌ی اجتماعی ایکس را نیز در دست دارد. با وجود تمام تمهیدات برای ایجاد چهره‌ای مظلوم از هولمز، این مستند دو ساعت و ۵۵ دقیقه‌ای تناقض‌های عمیق و ادامه‌ی مسیر فریبکاری این کارآفرین را ثبت کرده است.