رونمایی از «رسیدا»؛ گام سپهر برای حذف رسیدهای کاغذی از شبکه پرداخت

شرکت پرداخت الکترونیک سپهر در مراسمی با حضور مدیران بانک صادرات ایران، فعالان صنعت پرداخت و مدیران حوزه فناوری، از اپلیکیشن «رسیدا» رونمایی کرد؛ محصولی که قرار است دریافت، نگهداری و مدیریت رسیدهای تراکنش را از کاغذ به فضای دیجیتال منتقل کند و در مرحله نخست، تراکنش‌های انجام‌شده از طریق کارتخوان‌ها و درگاه‌های پرداخت اینترنتی سپهر را پوشش می‌دهد.

رگزار شد. بر اساس آنچه در این مراسم اعلام شد، کاربران پس از نصب اپلیکیشن و انجام فرایند احراز هویت می‌توانند کارت‌های بانکی خود را در رسیدا ثبت کرده و رسید تراکنش‌های انجام‌شده روی پایانه‌های پرداخت سپهر را به شکل دیجیتال دریافت کنند.

رسیدهای ثبت‌شده در این اپلیکیشن قابل مشاهده، مدیریت و اشتراک‌گذاری هستند و اطلاعاتی مانند نام فروشگاه، مبلغ تراکنش و کد پیگیری در اختیار کاربر قرار می‌گیرد.

رسیدا برای چه مسئله‌ای طراحی شده است؟

یکی از مسائل قدیمی شبکه پرداخت کشور، مصرف گسترده رول‌های کاغذی در دستگاه‌های کارتخوان است؛ مسئله‌ای که علاوه بر هزینه تأمین و نگهداری کاغذ، استهلاک تجهیزات و هزینه‌های پشتیبانی را نیز به همراه دارد.

احمد پیشگاه‌زاده، مدیرعامل پرداخت الکترونیک سپهر، در مراسم رونمایی از رسیدا، این محصول را پاسخی به یکی از چالش‌های عملیاتی و محیط‌زیستی شبکه پرداخت توصیف کرد و گفت نگاه این شرکت به رسیدا فراتر از یک اپلیکیشن درون‌سازمانی است.

بر اساس آمار مطرح‌شده در مراسم، ۹۱ درصد تراکنش‌های شبکه پرداخت از طریق کارتخوان‌ها انجام می‌شود و سالانه بیش از ۷۲.۶ میلیارد رسید کاغذی چاپ می‌شود. در محاسبات ارائه‌شده، با فرض طول چهار سانتی‌متری برای هر رسید، مجموع طول کاغذ مصرف‌شده به حدود سه میلیون کیلومتر می‌رسد.

مدیرعامل پرداخت الکترونیک سپهر تأکید کرد هدف رسیدا تنها حذف هزینه کاغذ نیست و این محصول می‌تواند در آینده به بستری برای استفاده از داده‌های تراکنش و ارائه خدمات مالی شخصی‌سازی‌شده تبدیل شود.

هدف سپهر؛ رسیدا فقط برای سپهر نباشد

یکی از مهم‌ترین موضوعات مطرح‌شده در مراسم، چشم‌انداز توسعه رسیدا در خارج از شبکه پرداخت الکترونیک سپهر بود.

پیشگاه‌زاده اعلام کرد این شرکت آماده است در صورت همراهی سایر شرکت‌های پرداخت و شرکت شاپرک، زیرساخت رسیدا را به‌گونه‌ای توسعه دهد که امکان استفاده سایر شرکت‌های PSP نیز از آن فراهم شود.

به گفته او، رسیدا از ابتدا به شکلی طراحی شده که به زیرساخت سپهر محدود نباشد و قابلیت اتصال فنی به سایر شرکت‌های پرداخت از طریق API را داشته باشد. حتی امکان میزبانی زیرساخت محصول در محل دیگری نیز، در صورت تصمیم نهادهای مسئول، پیش‌بینی شده است.

این رویکرد، رسیدا را از یک محصول اختصاصی یک شرکت PSP به سمت ایده یک راهکار مشترک برای صنعت پرداخت می‌برد؛ هرچند تحقق این هدف به همراهی سایر شرکت‌های پرداخت و تصمیم نهادهای تنظیم‌گر وابسته خواهد بود.

رسید دیجیتال؛ فراتر از حذف کاغذ

در بخش دیگری از مراسم، مهرداد ترابیان، مدیرعامل هلدینگ فناوری و نوآوری صاد، تأکید کرد رسیدا نباید صرفاً ابزاری برای حذف کاغذ تلقی شود.

به گفته ترابیان، رسید دیجیتال می‌تواند در آینده امکان جست‌وجو، دسته‌بندی و اشتراک‌گذاری تراکنش‌ها را فراهم کند و حتی به خدمات پس از فروش، باشگاه مشتریان و خدمات مالی متصل شود.

این قابلیت‌ها، مسیر توسعه محصول را از یک «رسید الکترونیکی» به یک لایه داده‌ای برای خدمات مالی گسترده‌تر تغییر می‌دهد. در چنین مدلی، رسید تراکنش دیگر فقط سندی برای اثبات پرداخت نیست و می‌تواند به بخشی از سابقه مالی دیجیتال کاربر تبدیل شود.

ترابیان همچنین بر ضرورت جلوگیری از ایجاد چندین محصول مشابه در صنعت پرداخت تأکید کرد و همکاری شرکت‌های PSP برای شکل‌گیری یک راهکار مشترک را ضروری دانست.

حریم خصوصی و محل نگهداری اطلاعات

یکی از بخش‌های مهم معرفی رسیدا به معماری نگهداری اطلاعات کاربران مربوط می‌شد.

پیشگاه‌زاده اعلام کرد این اپلیکیشن با تمرکز بر حفظ حریم خصوصی طراحی شده و اطلاعات مربوط به رسیدها روی تلفن همراه کاربر نگهداری می‌شود. به گفته او، اطلاعاتی که کاربر برای یادداشت یا مدیریت رسیدها در اپلیکیشن وارد می‌کند نیز در سمت کاربر باقی می‌ماند و برای شرکت ارسال نمی‌شود.

او همچنین گفت در فرایند استفاده از رسیدا، اطلاعات محدودی مانند شماره موبایل و کد ملی در اختیار سامانه قرار می‌گیرد و سایر اطلاعات مورد نیاز برای کاربر ارسال و روی گوشی او نگهداری می‌شود.

یکی دیگر از نکات اعلام‌شده در مراسم، امکان استفاده از رسیدا در شرایط قطع اینترنت بین‌الملل بود. پیشگاه‌زاده اعلام کرد این اپلیکیشن بر بستر شبکه داخلی طراحی شده و در صورت قطع کامل اینترنت بین‌الملل نیز امکان استفاده از آن وجود خواهد داشت.

صرفه‌جویی فقط به کاغذ محدود نمی‌شود

مهرداد رضایی، رئیس هیئت‌مدیره پرداخت الکترونیک سپهر، در مراسم رونمایی با اشاره به هزینه‌های رسیدهای کاغذی گفت صرفه‌جویی ناشی از حذف کاغذ را باید در کنار هزینه‌های نگهداری و پشتیبانی دستگاه‌های کارتخوان محاسبه کرد.

او با اشاره به مفهوم TCO یا «هزینه کل مالکیت» توضیح داد که چاپ نشدن رسید می‌تواند استهلاک دستگاه را کاهش دهد و در نتیجه هزینه‌های پشتیبانی نیز کاهش پیدا کند.

رضایی همچنین استفاده بیشتر از هوش مصنوعی در خدمات این شرکت را از مسیرهای آینده دانست و به امکان استفاده از AI در بخش‌هایی مانند مرکز تماس برای کاهش خطا و بهبود پاسخ‌گویی اشاره کرد.

مسیر رسیدا به سمت خدمات مالی هوشمند

پرداخت الکترونیک سپهر برای توسعه آینده رسیدا، استفاده از داده‌های تراکنش و فناوری‌های هوش مصنوعی را نیز مدنظر قرار داده است.

پیشگاه‌زاده با اشاره به سابقه فعالیت این شرکت در حوزه داده‌کاوی و تحلیل رفتار مشتری گفت استفاده از دستیارهای هوش مصنوعی و مدل‌های مبتنی بر AI در ادامه مسیر توسعه خدمات رسیدا بررسی خواهد شد.

در این مدل، داده‌های تراکنش می‌توانند در آینده برای ارائه پیشنهادهایی درباره مدیریت هزینه، خدمات مالی شخصی‌سازی‌شده و سایر خدمات ارزش افزوده مورد استفاده قرار گیرند.

در نتیجه، محصولی که امروز با هدف حذف رسید کاغذی وارد بازار شده است، می‌تواند در صورت توسعه زیرساخت‌ها و شکل‌گیری همکاری میان بازیگران صنعت پرداخت، به لایه‌ای برای مدیریت سوابق تراکنش و ارائه خدمات مالی جدید تبدیل شود.

با این حال، چشم‌انداز تبدیل رسیدا به یک راهکار مشترک صنعت پرداخت هنوز در مرحله اعلام آمادگی و مذاکره میان بازیگران این صنعت قرار دارد و تحقق آن به تصمیم‌های فنی، تجاری و رگولاتوری نیاز خواهد داشت.

رونمایی از رسیدا را می‌توان نخستین گام پرداخت الکترونیک سپهر برای انتقال یکی از ملموس‌ترین اجزای تجربه پرداخت، یعنی رسید تراکنش، از کاغذ به فضای دیجیتال دانست؛ محصولی که در نسخه فعلی بر تراکنش‌های شبکه سپهر متمرکز است اما سازندگان آن برای توسعه آن به سطح کل شبکه پرداخت کشور برنامه‌ریزی کرده‌اند.

نوشتهرونمایی از «رسیدا»؛ گام سپهر برای حذف رسیدهای کاغذی از شبکه پرداختاولین بار درآی سی تی نیوز | مرجع اخبار فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران. پدیدار شد.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.