ویترین‌های ملتهب؛ بررسی ساختار قیمتی بازار گوشی موبایل ایران/ غیبتی که همه حسش می‌کنند

اگر اخیرا برای خرید یک گوشی معمولی و اقتصادی به فروشگاه‌های آنلاین سر زده باشید، احتمالا با یک پدیده جدید روبه‌رو شده‌اید: گوشی‌های ارزان‌قیمت که سال‌ها دروازه ورود کاربران تازه‌کار و کم‌بودجه به دنیای موبایل بودند، دچار یک جابه‌جایی اساسی در ویترین بازار شده‌اند. این جابه‌جایی در بازه‌های قیمتی، انتخاب‌های متفاوتی را به مشتریان عرضه می‌کند.

بررسی‌ از ۹۶ مدل گوشی هوشمند در دو فروشگاه بزرگ آنلاین کشور یعنی XNET و تکنولایف با احتساب ۱۳۷ ترکیب مختلف حافظه و رم (که در گزارش به هر کدام «کانفیگ» گفته می‌شود)، تصویری روشن از ساختار قیمتی بازار ایران در مهرماه ۱۴۰۵ ارائه می‌دهد؛ تصویری که در آن جای خالی گوشی‌های اقتصادی زیر ۲۰ میلیون تومان به‌وضوح دیده می‌شود و در عین حال، رده قیمتی ۳۰ تا ۴۰ میلیون تومان به مرز تازه «اقتصادی» بودن تبدیل شده است.

اعداد، زبان اصلی بازار

در این بررسی که اوایل مهرماه انجام شده نشان می‌دهد، از میان کل کانفیگ‌های موجود و قیمت‌دار، تنها ۹ کانفیگ کمتر از ۳۰ میلیون تومان قیمت دارند و حتی یک گوشی هوشمند زیر ۲۰ میلیون تومان هم در فهرست پیدا نمی‌شود. این یعنی کف بازار عملا روی عددی نشسته که چند سال پیش، قیمت گوشی‌های میان‌رده جدی بود.

در سوی مقابل، مرکز ثقل بازار به محدوده ۳۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان منتقل شده است: ۸۶ کانفیگ (معادل حدود ۶۳ درصد کل عرضه) در همین بازه قرار دارند. دو بازه ۳۰ تا ۵۰ و ۵۰ تا ۷۵ میلیون تومان هرکدام ۳۴ کانفیگ دارند و روی‌هم تقریبا نیمی از کل گوشی‌های موجود در بازار را تشکیل می‌دهند. بازه ۷۵ تا ۱۰۰ میلیون تومان نیز ۱۸ کانفیگ دارد.

بخش گران بازار هم کوچک نیست: ۴۲ کانفیگ (نزدیک به ۳۱ درصد) از مرز ۱۰۰ میلیون تومان گذشته‌اند که شامل ۲۳ کانفیگ بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیون و ۱۹ کانفیگ بالاتر از ۱۵۰ میلیون تومان می‌شود.

میانگین یا میانه؛ کدام عدد واقعیت را می‌گوید؟

نکته جالب تحلیل آماری بازار، فاصله میان میانگین و میانه است. میانگین قیمت ۱۳۷ کانفیگ بررسی‌شده حدود ۱۰۲/۷ میلیون تومان است، اما میانه (یعنی قیمت کانفیگ وسطی ) تنها حدود ۶۸ میلیون تومان است. این فاصله ۳۵ میلیون تومانی یک پیام روشن دارد: مدل‌های بسیار گران (به‌ویژه پرچم‌داران و آیفون‌ها) میانگین را به شکل مصنوعی بالا برده‌اند.

به بیان ساده‌تر، نیمی از گوشی‌های موجود در بازار کمتر از ۶۸ میلیون تومان و نیمی گران‌تر قیمت دارند. یک‌چهارم کانفیگ‌ها زیر حدود ۴۷ میلیون تومان و یک‌چهارم بالاتر از حدود ۱۱۰ میلیون تومان قرار می‌گیرند. پس اگر بخواهیم یک عدد برای توصیف «گوشی معمول بازار» انتخاب کنیم، آن عدد میانه ۶۸ میلیونی است، نه میانگین ۱۰۲/۷ میلیونی.

نقشه برندها؛ هرکدام در یک طبقه قیمتی

برندها به‌طور یکنواخت در طیف قیمت پخش نشده‌اند. بر اساس میانه قیمت کانفیگ‌های موجود در XNET و تکنولایف وضعیت قیمت برندهای مختلف گوشی هوشمند به ترتیب ارزان‌ترین ‌برندها به شرح زیر است

محصولاتTCHمقرون‌به‌صرفه‌های حوزه‌ گوشی‌های هوشمند

محصولات برندتی‌ سی اچکه قبلا با ساعت‌های هوشمند خود تجربه خوبی بین مصرف‌کننده‌های کالاهای دیجیتال ایجاد کرده بود در حوزه گوشی هوشمند هم به بازار وارد شده است. قیمت‌های نیمه مهر ماه بر اساس بررسی داده‌های XNET و تکنولایف، نشان می‌دهد محدوده قیمتی روی برند TCH در محدود ۳۲ تا ۴۷ میلیون است. بر اساس این داده‌ها گوشی هوشمند TCH مدل One Lite نسخه ۶۴ گیگابایتی (حدود ۳۳/۲ میلیون)، One Lite نسخه ۱۲۸ گیگابایتی (حدود ۳۵/۲)، One Pro با رم ۶ گیگابایت (حدود ۳۶/۷ میلیون) و One Pro با رم ۸ گیگابایت (حدود ۴۴/۳ میلیون) در بازار عرضه می‌شوند. فیچرفون‌های چند میلیون تومانی TCH در این محاسبه لحاظ نشده‌اند.

حالا جدول تصویر کامل‌تری می‌دهد: TCH با میانه قیمتی حدود ۳۷ میلیون تومان عملا پایین‌تر از همه برندهای هوشمند ویترین ایستاده و نقشی را پر کرده که زمانی در اختیار ردمی و ریل‌می بود. ریل‌می با فاصله‌ای در جایگاه دوم قرار دارد و نقش «تهیه‌کننده گوشی اقتصادی» برندهای جهانی را بازی می‌کند. شیائومی، آنر و سامسونگ در محدوده قیمتی نسبتا نزدیکی از هم قرار دارند و اپل عملا در یک سطح قیمتی جداگانه و دور از دسترس ایستاده است.

نکته قابل توجه در ساختار عرضه این است که تنوع برندها ذات متفاوتی دارد: سامسونگ با ۱۵ مدل پایه، ۳۵ کانفیگ مختلف عرضه کرده است. یعنی تنوعش بیشتر از نسخه‌های متعدد رم و حافظه یک مدل می‌آید. شیائومی برعکس، با ۲۱ مدل پایه و تنها ۳۰ کانفیگ، تنوعش از تعداد مدل‌های مستقل است. پوکو که زیرمجموعه اقتصادی‌تر شیائومی است، با میانه ۹۵/۷ میلیون تومان، جالب‌ترین تناقض فهرست است. برندی که در سطح جهانی نماد گوشی «اقتصادی» است، در بازار ایران به یکی از گران‌ترین برندهای اندرویدی ویترین تبدیل شده است.

نمونه‌های پرتکرار در هر بازه هم گویاست: در بازه ۳۰ تا ۵۰ میلیون تومان، گلکسی A07، گلکسی A16، ردمی A3، ریل‌می Note 50، پوکو C71 و مدل‌های TCH One Lite و One Pro نشسته‌اند. در بازه ۵۰ تا ۷۵ میلیون، ردمی Note 14، گلکسی A26 و ردمی Note 14S. و در بخش بالای ۱۰۰ میلیون تومان، پوکو X7 Pro (حدود ۱۰۹ میلیون)، گلکسی A56 (حدود ۱۱۲ میلیون)، گلکسی S25 FE (حدود ۱۷۷ میلیون) و در انتها آیفون‌ها با قیمتی حدود ۳۴۳ میلیون تومان.

کف بازار و غول‌های گمشده

فهرست ۹ کانفیگ زیر ۳۰ میلیون تومان، عملا بازار فیچرفون‌ها و هوشمندانه‌های ابتدایی است؛ گوشی‌هایی که بیشتر برای تماس، پیامک و استفاده سبک ساخته شده‌اند. غیبت گوشی هوشمند زیر ۲۰ میلیون تومان یعنی «گوشی دوم» و «گوشی کارگری» ( دو نقش سنتی این رده) دیگر در ویترین رسمی بازار جایی ندارند.

تنوع هست، انتخاب نیست

بازار گوشی ایران از نظر تعداد مدل کم‌تنوع نیست؛ چیزی که کم است، انتخاب ارزان‌قیمت است. ساختار فعلی بازار را می‌توان این‌طور خلاصه کرد

• کف بازار جابه‌جا شدهکف واقعی گوشی هوشمند از ۱۵-۲۰ میلیون به محدوده بالای ۳۰ میلیون تومان رسیده و فیچرفون‌ها جای خالی زیر آن را پر کرده‌اند.
• مرکز بازار ۶۸ میلیون تومان استو بازه ۳۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان دو سوم عرضه را در خود دارد.
• برندها تقسیم کار قیمتی کرده‌اندTCH و ریل‌می پایین طیف، شیائومی و سامسونگ و آنر وسط، و اپل و پرچم‌داران بالای طیف.

در چنین بازاری، خریدار کم‌بودجه عملا سه راه پیش رو دارد: فیچرفون ببرد و اینترنت و اپلیکیشن را کنار بگذارد؛ یکی از ۹ کانفیگ زیر ۳۴ میلیون را انتخاب کند که انتخاب‌هایش هر روز کمتر می‌شود؛ یا در بازه ۳۴ تا ۴۵ میلیون به مدل‌هایی مثل TCH One Lite و One Pro تکیه کند که با قیمت اقتصادی و گارانتی داخلی، تلاش می‌کنند خلأ ایجادشده در کف بازار را پر کنند.

نوشتهویترین‌های ملتهب؛ بررسی ساختار قیمتی بازار گوشی موبایل ایران/ غیبتی که همه حسش می‌کننداولین بار درآی سی تی نیوز | مرجع اخبار فناوری اطلاعات و ارتباطات ایران. پدیدار شد.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.