XNET پذیرش، برندگان اصلی هستند

اروپا در ساخت مدل‌ها عقب افتاده است، اما هنوز می‌تواند در رقابت به‌کارگیری هوش مصنوعی پیروز شود.

از رایانش ابری گرفته تا 5G، شرکت‌های اروپایی معمولاً در پذیرش فناوری‌های جدید کند عمل کرده‌اند. بسیاری نگران بودند که همین اتفاق در مورد موج اخیرِ موسوم به «هوش مصنوعی مولد» نیز تکرار شود. بااین‌حال، همان‌طور که اشتیاق وکسر نشان می‌دهد دلایلی برای خوش‌بینی وجود دارد.

در سراسر جهان، اغلب کسب‌وکارها هنوز فقط نوک پای خود را وارد آبِ هوش مصنوعی کرده‌اند؛ اما به گفته «پیتر وِکِسِر» مدیر اقدامات دیجیتال شرکت فرانسوی سازنده تجهیزات صنعتی Schneider Electric، این موضوع درباره این شرکت صدق نمی‌کند. Schneider Electric در حال حاضر حدود ۱۰۰ کاربرد عملیاتی برای این فناوری دارد. بانک سرمایه‌گذاری Morgan Stanley برآورد می‌کند که این کاربردها در سال جاری میلادی حدود ۴۰۰ میلیون یورو صرفه‌جویی سالانه برای شرکت به همراه خواهد داشت. این رقم کمتر از ۱.۵ درصد از کل هزینه‌های آن است. بااین‌حال وکسر هدفی به‌مراتب بلندپروازانه‌تر دار و عنوان می‌کند: «هیچ محصول یا کارکردی در Schneider Electric نخواهد بود که تحت‌تأثیر هوش مصنوعی قرار نگیرد.»

فرصت بزرگی در پیش رو وجود دارد. اروپا پایگاه صنعتی بزرگی دارد و به دنبال راه‌هایی برای تقویت رشد اقتصادی است. این قاره شاید در رقابت ساخت مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی عقب افتاده باشد؛ به‌طوری‌که در سال ۲۰۲۴ و در مقایسه با ۱۵ مدل چینی و ۴۰ مدل آمریکایی، تمام کشورهای اروپایی در مجموع تنها ۳ مدل ساخته‌اند. همچنین هیچ هایپراسکیلر بومی‌ای ندارد که بتواند سرمایه‌های عظیم را صرف ساخت مراکز داده کند. اما وقتی پای دستاوردهای گسترده بهره‌وری در میان باشدپذیرشهوش مصنوعی اهمیت بیشتری ازفروشآن دارد.

در حال حاضر، اروپایی‌ها به‌عنوان افراد حقیقی، از مشتاق‌ترین پذیرندگان هوش مصنوعی مولد هستند. طبق پژوهشی از مایکروسافت، ۳۲ درصد اروپایی‌های بر اساس میانگینِ وزن‌دهی‌شده جمعیتی کشورهای اروپایی از این فناوری استفاده می‌کنند؛ درحالی‌که این رقم برای آمریکایی‌ها ۲۸ درصد و برای چینی‌ها ۱۶ درصد است. بسیاری از اروپایی‌ها نسبت به وعده‌های آن امیدوارند. مؤسسه نظرسنجی Pew از مردم پرسید آیا درباره هوش مصنوعی بیشتر هیجان‌زده‌اند یا نگران. آمریکایی‌ها در صدر نگران‌ها قرار گرفتند . اروپایی‌ها خوش‌بین‌تر بودند (هرچند طبق نظرسنجی‌های دیگر، نه به‌اندازه چینی‌ها).

تعداد فزاینده‌ای از شرکت‌های اروپایی نیز اکنون در حال پذیرش هوش مصنوعی هستند. یک نظرسنجی جدید از EIB نشان داد که حدود ۳۷ درصد از شرکت‌های اتحادیه اروپا از نوع مولد این فناوری استفاده می‌کنند؛ در مقایسه با ۳۶ درصد از شرکت‌های آمریکایی. این عدد تنوع قابل‌توجهی را پنهان می‌کند. شرکت‌های کشورهای اروپای شمالی مشتاق‌ترین بوده‌اند؛ فنلاند با ۶۶ درصد استفاده سازمانی در صدر فهرست EIB قرار گرفت و دانمارک با ۵۸ درصد در رتبه بعدی بود. در مقابل، در ایتالیا و یونان به ترتیب تنها ۲۰ درصد و ۱۹ درصد از شرکت‌ها آن را به کار گرفته بودند (نمودار ۱). افزون بر این، کسب‌وکارهای اروپایی معمولاً هوش مصنوعی را در دامنه محدودتری از کارکردها نسبت به همتایان آمریکایی خود به کار می‌برند (نمودار ۲). تنها ۵۵ درصد از شرکت‌های اتحادیه اروپا که در نظرسنجی EIB از هوش مصنوعی استفاده می‌کردند، آن را دست‌کم در دو حوزه از کسب‌وکار خود به کار گرفته بودند؛ درحالی‌که این رقم برای شرکت‌های آمریکایی ۸۱ درصد بود.

بااین‌حال، تولیدکنندگان اروپایی از همتایان آن‌سوی اقیانوس اطلس جلوترند. مطالعه EIB نشان داد که ۴۸ درصد از آن‌ها از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند از جمله انواع قدیمی‌تر یادگیری ماشین و کلان‌داده؛ درحالی‌که تنها ۲۸ درصد از تولیدکنندگان آمریکایی چنین می‌کنند. زیمنس، غول صنعتی آلمانی بیش از پنج سال است که در کارخانه آینده‌نگر خود در ارلانگنِ باواریا از هوش مصنوعی استفاده می‌کند. بیش از ۱۰۰ الگوریتم در این سایت، در حال بهبود فرایند تولید هستند. اشنایدر نیز از پذیرندگان اولیه بود. این شرکت در نوامبر ۲۰۲۱ یعنی یک سال پیش از عرضه ChatGPTنخستین «مدیر ارشد هوش مصنوعی» خود را استخدام کرد. سایر تولیدکنندگان نیز می‌خواهند این فاصله را جبران کنند. در دسامبر ۲۰۲۵، ۲۵ تیم از شرکت Trumpf سازنده آلمانی ابزارهای صنعتی مانند دستگاه‌های برش لیزری، برای یک هکاتون گرد هم آمدند تا کاربردهای این فناوری را توسعه دهند.

بسیاری از کسب‌وکارهای اروپایی دیگر نیز نسبت به هوش مصنوعی کنجکاوند. Carlsberg، آبجوساز دانمارکی، از هوش مصنوعی برای ایجاد ابزاری برای نیروهای فروش استفاده کرده است که به انتخاب تبلیغات مناسب برای مشتریان کمک می‌کند. هوش مصنوعی به این شرکت در طراحی بسته‌بندی و برنامه‌ریزی حمل‌ونقل نیز کمک می‌کند و کارکنان نیز تشویق می‌شوند با کوپایلوت کار کنند. یکی از کارکنان جدید که تجربه اولیه بدی داشت، ابزاری مبتنی بر هوش مصنوعی ساخت تا تازه‌واردان را در ماه یا دو ماه نخست حضورشان در شرکت راهنمایی کند.

برخی شرکت‌های اروپایی از نزدیک با معدود مدل‌سازان اروپایی همکاری می‌کنند. در نوامبر ۲۰۲۵ گروه EU AI Champions Initiative در یک نشست در فرانسه و آلمان درباره حاکمیت دیجیتال در برلین، از ۱۸ شراکت ازاین‌دست رونمایی کرد. این شراکت‌های شامل توافقی میان Mistral توسعه‌دهنده فرانسوی هوش مصنوعی و Helsing سازنده آلمانی پهپاد، برای تطبیق مدل‌های هوش مصنوعی برای دفاع و امنیت و همچنین همکاری میان شرکت آلمانی هوش مصنوعی Black Forest Labs و مرسدس‌بنز برای توسعه ابزارهای بازاریابی بود.

چه چیزی می‌تواند سرعت اروپایی‌ها را کاهش دهد؟ تنظیم‌گری مانند همیشه یک ریسک است. سیاست‌گذاران بروکسل تاکنون بخش عمده انرژی خود را صرف جلوگیری از پیامدهای مخرب این فناوری کرده‌اند که نتیجه آن «قانون هوش مصنوعی اتحادیه اروپا» (EU AI Act) است. این قانون معیاری جهانی برای ایمنی و حفاظت از داده تعیین می‌کند، اما منتقدان می‌گویند بوروکراسی بیش از حدی ایجاد می‌کند که نوآوری و پذیرش را کند خواهد کرد. هرچند بازگشت کامل بعید است، اما اتحادیه اروپا در نوامبر ۲۰۲۵ پس از شکایت کسب‌وکارها، اجرای برخی بخش‌های پرهزینه و سنگین این قانون را به تعویق انداخت. مدیران امیدوارند رویکردی ساده‌تر اتخاذ شود که شفافیت لازم درباره آنچه مجاز است و آنچه نیست را فراهم کند؛ امری که به نوبه خود سرمایه‌گذاری را تشویق خواهد کرد.

یک ریسک دیگر مباحث اقتصادی است. رشد اروپا همین کند است و رقبای چینی در صنایعی از خودروسازی گرفته تا ماشین‌ابزار، در حال کاهش سهم فروش شرکت‌های اروپایی هستند. حمایت‌گرایی آمریکا نیز بر مشکلات آن‌ها می‌افزاید. شرکت‌هایی که برای رشد تقلا می‌کنند ممکن است وسوسه شوند برای حفظ سود کوتاه‌مدت، سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی را کاهش دهند. اما برای رقابت‌پذیری بلندمدت، دقیقاً باید برعکس عمل کنند.

گزارش حاضر در نسخه January 24th 2026 نشریه The Economist منتشر شده است.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.