واردات موبایل برای برخی مدل‌ها با محدودیت تازه‌ای روبه‌رو شده و رجیستری مسافری ۲۴ گوشی متوقف شده است. این مدل‌ها مجوز لازم برای رجیستری مسافری را ندارند و نام آن‌ها در فهرست ابلاغ‌شده آمده است.

با عنایت به آخریناخبار داخلیمحدودیت‌های واردات تلفن همراه در سال جاری وارد مرحله تازه‌ای شده است. پیش‌تر، محدودیت ثبت سفارش تجاری گوشی‌هایی با ارزش بیش از ۴۰۰ یورو به‌طور رسمی اعلام شده بود و اکنون فهرستی شامل ۲۴ مدل گوشی از برندهای مختلف، از جمله آیفون و سامسونگ به گمرکات اجرایی ابلاغ شده است.

موضوع این ابلاغیه، ممنوعیت رجیستری مدل‌های درج‌شده در فهرست، هم در رویه مسافری و هم در رویه تجاری است. به این ترتیب، محدودیت تازه علاوه بر ثبت سفارش تجاریگوشی‌هایبالای ۴۰۰ یورو، رجیستری مسافری و تجاری این ۲۴ مدل را نیز در بر می‌گیرد.

واردات موبایل بالای ۴۰۰ یورو در انتظار رفع محدودیت‌ها

واردات موبایل طی ماه‌های اخیر با محدودیت‌های متعددی در زمینه ثبت سفارش و تأمین ارز روبه‌رو شده است. در این مدت علاوه بر محدود شدن روند ثبت سفارش تجاری گوشی‌های گران‌قیمت، ضوابط مربوط به رجیستری برخی مدل‌ها نیز به یکی از محورهای اصلی سیاست‌گذاری در بازار تلفن همراه تبدیل شده است.

به این ترتیب، وضعیت واردات گوشی‌های لوکس فقط به امکان ورود کالا محدود نمی‌شود و موضوعاتی مانند ثبت سفارش، ارزش‌گذاری گمرکی، ترخیص و فعال‌سازی دستگاه در شبکه تلفن همراه نیز در تعیین وضعیت نهایی این محصولات نقش دارند.

ثبت سفارش واردات تلفن همراه پس از حدود پنج ماه توقف، از شهریورماه سال جاری دوباره آغاز شد اما در مرحله نخست، این امکان تنها برای گوشی‌هایی با ارزش کمتر از۴۰۰ یوروفراهم بود. این محدودیت باعث شد مسیر واردات تجاری بخش قابل‌توجهی از گوشی‌های پرچمدار و گران‌قیمت بسته شود و واردات این دسته از محصولات با ابهام و محدودیت بیشتری مواجه شود.

تفاوت ارزش‌گذاری گمرکی با مجوز واردات

پیش از این نیز گزارش‌هایی درباره ثبت ارزش گمرکی گوشی‌های جدید و گران‌قیمت، از جمله سریاپل آیفون ۱۸منتشر شده بود. انتشار این گزارش‌ها پرسش‌هایی را درباره رابطه میان ارزش درج‌شده برای یک کالا در سامانه گمرک و امکان واردات یا رجیستری آن ایجاد کرد. با این حال، باید میان ثبت ارزش گمرکی یک گوشی و مجاز بودن واردات آن تفاوت قائل شد.

ثبت شدن ارزش یک مدل تلفن همراه در سامانه ارزش گمرک، به‌تنهایی به این معنا نیست که ثبت سفارش، ترخیص یا فعال‌سازی آن دستگاه در شبکه تلفن همراه کشور مجاز است. در واقع، ارزش گمرکی تنها یکی از اطلاعات مربوط به کالا محسوب می‌شود و نمی‌تواند به‌عنوان مجوز نهایی برای ورود یا استفاده از گوشی در شبکه تلفن همراه تلقی شود.

• محدودیت رجیستری به قاچاق موبایل پایان نمی‌دهد؛ هشدار تازه فعالان بازار درباره واردات غیررسمی
• آنتن 100 هزار گوشی غیر قانونی و قاچاق قطع می‌شود
• رجیستری مسافری آیفون 18 در سامانه همتا متوقف شد
• انتقاد تند روزنامه قدس: هزینه رجیستری آیفون، باج‌گیری دولت از خریداران است

ابلاغ فهرست ۲۴ مدل به گمرکات

در همین چارچوب، ابلاغ فهرستی شامل ۲۴ مدل تلفن همراه به گمرکات، بخش دیگری از محدودیت‌های اعمال‌شده بر گوشی‌های لوکس را نشان می‌دهد. بر اساس اطلاعات اعلام‌شده درباره این ابلاغیه، مدل‌هایی از برندهای آیفون، سامسونگ و سایر برندها در این فهرست قرار گرفته‌اند و رجیستری آن‌ها در رویه‌های مسافری و تجاری با محدودیت مواجه شده است.

محدودیت ثبت سفارش، در مرحله ورود تجاری کالا اثر می‌گذارد و مسیر واردات رسمی و تجاری گوشی را هدف قرار می‌دهد. در مقابل، ممنوعیت رجیستری به امکان ثبت دستگاه در شبکه تلفن همراه کشور مربوط می‌شود و می‌تواند استفاده از گوشی را پس از ورود نیز تحت تأثیر قرار دهد.

به همین دلیل، ابلاغ فهرست جدید را باید در چارچوب مجموعه‌ای از محدودیت‌های اعمال‌شده بر واردات موبایل و استفاده از گوشی‌های گران‌قیمت بررسی کرد. در این شرایط، ممکن است یک مدل از نظر ارزش گمرکی در سامانه ثبت شده باشد، اما این موضوع لزوماً به معنای مجاز بودن ثبت سفارش، ترخیص یا رجیستری آن نباشد.

ابهام درباره رجیستری آیفون ۱۸

یکی از موضوعات مهم ماه‌های اخیر، تغییر وضعیت رجیستری مسافری آیفون ۱۸ بوده است. بر اساس گزارش‌های منتشرشده امکان رجیستری مسافری این گوشی برای مدت کوتاهی در سامانه مربوط فعال شد، اما پس از حدود یک هفته متوقف شد. این تغییر وضعیت، پرسش‌هایی را درباره هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول و مبنای تصمیم‌گیری درباره گوشی‌های لوکس ایجاد کرد.

فعال شدن موقت امکان رجیستری و توقف آن در فاصله‌ای کوتاه، اهمیت اطلاع‌رسانی دقیق و هماهنگ درباره مقررات را بیشتر نشان می‌دهد. در چنین شرایطی، ابلاغ یک فهرست مشخص از مدل‌های ممنوع‌الرجیستری می‌تواند به روشن‌تر شدن حدود اجرای مقررات کمک کند؛ البته به شرط آنکه جزئیات این فهرست و نحوه اجرای آن به‌صورت شفاف اعلام شود.

• امکان واردات موبایل از طریق مناطق آزاد فراهم شد
• خرید و فروش ارزهای دیجیتال مشمول پرداخت مالیات می‌شود
• استفاده از موبایل در کلاس درس با اجازه معلم مجاز شد

لزوم تفکیک وضعیت قانونی گوشی‌ها

در کنار این موارد لازم است میان گوشی‌هایی که فقط ارزش گمرکی آن‌ها تعیین شده، دستگاه‌هایی که اظهار گمرکی شده‌اند و محصولاتی که مجوز رجیستری دارند، تفاوت روشنی وجود داشته باشد. تعیین ارزش گمرکی یک گوشی، اظهار آن در گمرک و دریافت مجوز رجیستری، سه مرحله متفاوت هستند و نمی‌توان یکی را معادل دیگری در نظر گرفت. نبود این تفکیک می‌تواند برای واردکنندگان، مسافران و مصرف‌کنندگان ابهام ایجاد کند.

همچنین ممکن است زمینه اختلاف درباره وضعیت قانونی دستگاه‌ها را به وجود آورد؛ به‌ویژه در شرایطی که یک مدل در سامانه ارزش گمرک مشاهده می‌شود، اما درباره امکان ثبت سفارش، ترخیص یا فعال‌سازی آن در شبکه تلفن همراه محدودیت وجود دارد. از این رو، هماهنگی میان مقررات تجاری، فرآیندهای گمرکی و سامانه رجیستری برای مشخص شدن وضعیت نهایی گوشی‌های گران‌قیمت ضروری است.