جنگ بی‌پایان مورچه‌ها در آمریکا؛ نبردی که سالانه میلیون‌ها قربانی می‌گیرد

در حومه شهر سن‌دیگو واقع در ایالت کالیفرنیای آمریکا، جنگی چند ده‌ساله و بی‌امان میان ابرکلونی‌های مورچه‌ها در جریان است که سالانه میلیون‌ها کشته بر جای می‌گذارد.

این نبرد تمام‌عیار که در مقیاسی حیرت‌انگیز و در امتداد مرزهایی به طول چندین کیلومتر رخ می‌دهد، یکی از شگفت‌انگیزترین و خونین‌ترین نمونه‌های نزاع بر سر قلمرو در دنیای حشرات به شمار می‌رود.

مورچه‌های آرژانتینی (Linepithema humile)، گونه‌ای به‌شدت مهاجم و بومی قاره آمریکای جنوبی، توانسته‌اند در نقاط مختلفی از کره زمین، ابرکلونی‌های عظیمی را پایه‌گذاری کنند. این اجتماعات غول‌پیکر قادرند میلیاردها مورچه را در خود جای دهند و در صورت تلاقی و برخورد با ابرکلونی‌های رقیب، جنگ‌های گسترده و مرگباری را آغاز کنند.

یکی از شناخته‌شده‌ترین جبهه‌های این نبرد بی‌پایان، در مجاورت شهر اسکاندیدو در شمال سن‌دیگو قرار دارد. نتایج یک پژوهش علمی که در سال ۲۰۰۶ در نشریه Molecular Ecology به چاپ رسید، پرده از این واقعیت برداشت که درگیری‌های مداوم میان ابرکلونی‌های این منطقه، تلفات فوق‌العاده سنگینی به دنبال دارد.

محققان دانشگاه کالیفرنیا با بررسی دقیق ۱۶ نقطه تماس میان این ابرکلونی‌ها و پایش هفتگی ۹ منطقه در یک بازه زمانی شش‌ماهه، دریافتند که مورچه‌ها به‌طور پیوسته و خستگی‌ناپذیر در خطوط مرزی قلمرو خود با یکدیگر می‌جنگند. بر اساس برآوردهای این پژوهشگران، تنها در مناطق حاشیه‌ای ابرکلونی دریاچه هاجز، دست‌کم ۱۵ میلیون مورچه کارگر در همان دوره شش‌ماهه جان خود را از دست داده‌اند.

مارک موفت، حشره‌شناس برجسته وابسته به موزه ملی تاریخ طبیعی اسمیتسونین، پیش‌تر شمار تلفات این جنگ فرسایشی را سالانه بالغ بر ۳۰ میلیون مورچه تخمین زده بود. البته باید در نظر داشت که این رقم بر مبنای برآوردهای قدیمی‌تر مطرح شده و در حال حاضر، آمار تأییدشده و دقیقی از میزان تلفات سالانه در سال ۲۰۲۶ در دست نیست.

نکته شگفت‌انگیز در این میان، مکانیسم مورچه‌ها برای شناسایی دشمنان است که تماماً بر نشانه‌های شیمیایی استوار است. اعضای یک ابرکلونی از طریق بوی خود، هم‌رزمانشان را تشخیص می‌دهند و حتی در فواصل بسیار دور نیز با آن‌ها رفتاری کاملاً مسالمت‌آمیز دارند. در نقطه مقابل، کوچک‌ترین برخورد با مورچه‌های متعلق به ابرکلونی رقیب، بلافاصله به حملاتی بی‌رحمانه و مرگبار ختم می‌شود.

این جنگ‌های خونین علی‌رغم تلفات نجومی و وحشتناکشان، دهه‌هاست که بدون وقفه ادامه یافته‌اند. موفت در گزارش اخیر خود در سپتامبر ۲۰۲۶ توضیح داده است که اگرچه خطوط مقدم نبرد در حومه اسکاندیدو با گذشت زمان جابه‌جا می‌شوند، اما شعله‌های درگیری میان این ابرکلونی‌های متخاصم همچنان زبانه می‌کشد.

این پدیده خارق‌العاده به‌روشنی اثبات می‌کند که رقابت بر سر قلمرو و منابع حیات، حتی در جوامع حشرات نیز می‌تواند به نزاع‌هایی تمام‌عیار و فرسایشی بدل شود؛ نبردهایی که نسل‌های متوالی از مورچه‌ها در آن به کام مرگ می‌روند، بی‌آنکه چشم‌انداز روشنی برای پایان این جنگ بی‌پایان وجود داشته باشد.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.