۲۰ دقیقه پیاده‌روی می‌تواند فعالیت روده را ظرف چند دقیقه افزایش دهد

هیچ‌کس احساس یبوست را دوست ندارد، اما ماندن طولانی‌مدت مواد دفعی در بدن ممکن است پیامدهایی جدی‌تر از آنچه تصور می‌کنیم داشته باشد.

پژوهش‌ها نشان می‌دهند مدت‌زمانی که مدفوع در بدن باقی می‌ماند، می‌تواند بر سلامت و کیفیت زندگی اثر قابل‌توجهی داشته باشد. یبوست همچنین به‌عنوان یکی از عوامل خطر بروز مشکلات قلبی‌عروقی، از جمله حمله قلبی، نارسایی قلبی و سکته مغزی شناخته شده است.

خوشبختانه راه‌هایی برای فعال کردن دوباره حرکات روده وجود دارد و یکی از ساده‌ترین روش‌ها، انجام فعالیت بدنی سبک است. بررسی‌ها نشان داده‌اند افرادی که به‌طور منظم ورزش می‌کنند، کمتر دچار یبوست می‌شوند. در مقابل، فعالیت بدنی پایین و سپری کردن زمان زیاد در حالت کم‌تحرکی می‌تواند احتمال بروز یبوست را افزایش دهد.

با این حال، هنوز مشخص نیست ورزش دقیقاً از چه مسیری در بدن به پیشگیری یا کاهش یبوست کمک می‌کند. مطالعه‌ای تازه که در نشریه Scientific Reports منتشر شده، توضیح‌های احتمالی برای این موضوع ارائه داده و نشان می‌دهد فعالیت بدنی می‌تواند اثری فوری بر روده داشته باشد و به رفع مشکل کمک کند.

بررسی صدای روده پس از پیاده‌روی

در این آزمایش، گروهی از پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی فوجیتا در ژاپن، ۲۱ فرد بزرگسال سالم را انتخاب کردند و صدای حرکات روده آنها را مورد بررسی قرار دادند.

دکتر یوهی اوتاکا، نویسنده ارشد مطالعه و پزشک حوزه توان‌بخشی، گفت

پیاده‌روی می‌تواند ابزاری مؤثر و فوری برای تحریک عملکرد روده باشد.

صدای روده دیگران معمولاً چیزی نیست که افراد تمایل داشته باشند بشنوند، اما از دیدگاه پزشکی، این صداها شاخصی شناخته‌شده و غیرتهاجمی برای ارزیابی حرکات روده محسوب می‌شوند. منظور از حرکات روده، انقباض‌های عضلانی است که در جریان هضم، مواد غذایی را در طول دستگاه گوارش جابه‌جا می‌کنند.

پژوهشگران به سرپرستی کنتو کاتاگیری، فیزیوتراپیست این مطالعه، در مقاله خود توضیح دادند

از اوایل دهه ۱۹۰۰ میلادی، صداهای روده به‌عنوان معیاری غیرمستقیم برای سنجش حرکات روده مورد استفاده قرار گرفته‌اند. صدای روده در اثر آشفتگی ناشی از حرکات روده ایجاد می‌شود؛ زمانی که مایعات و گازها در مسیر دستگاه گوارش حرکت می‌کنند.

شرکت‌کنندگان ابتدا پنج دقیقه استراحت کردند. سپس پژوهشگران با استفاده از گوشی پزشکی الکترونیکی، صداهای روده آنها را ثبت کردند تا میزان پایه فعالیت حرکتی روده مشخص شود.

برای کاهش تأثیر غذا بر نتایج آزمایش، اندازه‌گیری‌ها دست‌کم دو ساعت پس از صرف غذا انجام گرفت. در مرحله بعد، افراد با سرعتی راحت به مدت ۲۰ دقیقه روی تردمیل راه رفتند. این میزان پیاده‌روی حدود ۳ هزار قدم بود؛ سطحی از فعالیت که در پژوهش‌های قبلی برای بهبود تخلیه روده در بیمارانی که خود را برای کولونوسکوپی آماده می‌کردند، مؤثر گزارش شده بود.

پس از پایان راه رفتن روی تردمیل، صدای روده شرکت‌کنندگان دوباره اندازه‌گیری شد تا مشخص شود این فعالیت سبک چه اثری بر حرکات دستگاه گوارش گذاشته است.

افزایش فوری فعالیت روده

پس از بررسی فایل‌های صوتی، دانشمندان دریافتند سه شاخص جداگانه مربوط به صدای روده در فاصله یک تا دو دقیقه پس از فعالیت بدنی افزایش پیدا کرده‌اند. این شاخص‌ها شامل شاخص صدا یا SI، یعنی شدت و دامنه کلی صداها، همچنین مدت‌زمان و تعداد صداهای روده بودند.

به گفته پژوهشگران، افزایش صداهای روده ممکن است نشان‌دهنده تغییر در حرکات دستگاه گوارش در نتیجه فعالیت بدنی باشد. یکی از احتمالات مطرح‌شده، افزایش حرکات دودی یا پریستالتیک روده است؛ انقباض‌های موج‌مانندی که مواد غذایی را در طول دستگاه گوارش به جلو می‌رانند.

پژوهشگران برای توضیح چگونگی ایجاد این اثر، دو سازوکار احتمالی را مطرح کرده‌اند.

نخست اینکه فعالیت بدنی می‌تواند سیستم عصبی خودمختار را تغییر دهد. پس از ورزش، افزایش فعالیت بخش پاراسمپاتیک سیستم عصبی ممکن است مستقیماً حرکات روده را تحریک کند. عامل احتمالی دیگر، نوسان‌های بیومکانیکی در بدن است که هنگام حرکت ایجاد می‌شوند.

پژوهش‌های قبلی نشان داده‌اند لرزش کل بدن می‌تواند به کاهش یبوست کمک کند. از نگاه پژوهشگران، حرکت‌های بالا و پایین و همچنین جابه‌جایی‌های جانبی بدن هنگام راه رفتن یا سایر فعالیت‌های بدنی ممکن است بازتاب‌های موضعی در دستگاه گوارش ایجاد کنند و به حرکت بیشتر روده منجر شوند.

با این حال، این توضیحات فعلاً در حد فرضیه باقی مانده‌اند و پژوهشگران تأکید دارند که برای بررسی دقیق این سازوکارها به مطالعات بیشتری نیاز خواهد بود.

نکته مهم دیگر این است که هیچ‌یک از شرکت‌کنندگان این آزمایش به یبوست مبتلا نبودند. علاوه بر این، صدای روده شاخص کاملاً دقیقی برای سنجش حرکات دستگاه گوارش به شمار نمی‌رود، زیرا این روش می‌تواند صداهای دیگری را نیز ثبت کند که الزاماً ارتباطی با حرکات روده ندارند.

پژوهشگران همچنین احتمال داده‌اند که صرفاً تغییر وضعیت بدن از حالت درازکش به ایستاده نیز در ایجاد تغییرات مشاهده‌شده نقش داشته باشد.

با وجود این محدودیت‌ها، نتایج مطالعه می‌تواند توضیحی احتمالی برای این موضوع ارائه دهد که چرا حتی فعالیت بدنی سبک نیز هنگام یبوست می‌تواند به حرکت دوباره روده کمک کند. دست‌کم در مورد تغییرات قابل‌اندازه‌گیری در صداهای روده، این اثر تقریباً بلافاصله پس از فعالیت مشاهده شده است.

پژوهشگران گفتند

یافته‌های ما نشان می‌دهد پیاده‌روی از طریق تغییرات قابل‌اندازه‌گیری در شاخص‌های صدای روده، بلافاصله حرکات دستگاه گوارش را افزایش می‌دهد و اهمیت مداخلات مبتنی بر فعالیت بدنی را در مدیریت یبوست برجسته می‌کند. اهمیت بالینی این مطالعه در آن است که چنین فعالیتی را تقریباً هر فردی می‌تواند با ایمنی انجام دهد؛ بنابراین این روش کاربرد گسترده‌ای دارد و به‌راحتی می‌توان آن را در زندگی روزمره گنجاند.

نتایج این پژوهش در نشریه Scientific Reports منتشر شده است.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.