مریخ‌نورد استقامت ناسا رکورد طولانی‌ترین مسافت رانندگی روی سیاره‌ای دیگر را شکست

مریخ‌نورد استقامت ناسا رکورد طولانی‌ترین مسافت رانندگی یک وسیله نقلیه روی جرمی آسمانی دیگر را شکست. این مریخ‌نورد تاکنون ۴۵.۲۲ کیلومتر روی سطح مریخ حرکت کرده و رکوردی را پشت سر گذاشته که سال‌ها در اختیار مریخ‌نورد آپورچونیتی قرار داشت.

استقامت در ۱۱ اکتبر و در دو هزار و ششمین روز مریخی مأموریت خود، از رکورد قبلی آپورچونیتی یعنی ۴۵.۱۶ کیلومتر عبور کرد. استقامت این مسافت را طی حدود پنج سال‌ونیم پیمود، در حالی که آپورچونیتی برای ثبت رکورد پیشین خود نزدیک به ۱۵ سال فعالیت کرده بود.

بخش بزرگی از پیشرفت استقامت به سامانه ناوبری خودکار آن با نام AutoNav مربوط می‌شود. این فناوری به مریخ‌نورد امکان می‌دهد موانع را شناسایی کند و هنگام حرکت، مسیر مناسبی برای ادامه مأموریت انتخاب کند. به گفته ناسا، بیش از ۹۰ درصد مسافت طی‌شده استقامت با کمک این سامانه پیموده شده است؛ در حالی که سهم سامانه ناوبری خودکار اولیه آپورچونیتی تنها حدود ۵ درصد از مسافت حرکت آن بود.

استقامت می‌تواند در یک روز مریخی تا ۴۱۲ متر حرکت کند. نرم‌افزار ناوبری این مریخ‌نورد در هر بار بررسی زمین، حدود ۶۰۰ هزار نقطه اندازه‌گیری را پردازش می‌کند. این رقم در مقایسه با مریخ‌نورد سوجورنر، نخستین کاوشگر ناسا روی مریخ، پیشرفت چشمگیری به شمار می‌رود؛ زیرا سوجورنر تنها از ۲۰ نقطه برای ارزیابی مسیر استفاده می‌کرد.

سامانه AutoNav با کمک دوربین‌های نصب‌شده روی مریخ‌نورد، از محیط اطراف تصویر می‌گیرد، نقشه‌ای سه‌بعدی از موانع احتمالی می‌سازد و مسیری ایمن میان نقاطی انتخاب می‌کند که مهندسان روی زمین برای آن تعیین کرده‌اند.

این فناوری به استقامت اجازه می‌دهد بدون انتظار برای دریافت دستورهای دقیق از مرکز کنترل مأموریت، درباره نحوه حرکت خود تصمیم بگیرد. ناسا این فرایند را به تفکر هنگام رانندگی تشبیه کرده است.

استقامت در آخرین حرکت رکوردشکن خود، مسافتی معادل ۹۱.۳۱ متر را پیمود و از رکورد قبلی آپورچونیتی فراتر رفت.

استیون لی، مدیر پروژه مریخ‌نوردهای کنجکاوی و استقامت در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا، درباره عملکرد این کاوشگر گفت

در برنامه اولیه مأموریت، قرار بود استقامت حداکثر ۲۰ کیلومتر رانندگی کند، اما اکنون فاصله بسیار بیشتری را پشت سر گذاشته‌ایم. با توجه به اینکه تمام سامانه‌های حرکتی همچنان به‌طور کامل فعال هستند و نتایج آزمایش‌های طولانی‌مدت عملکرد زمینی نیز امیدوارکننده بوده‌اند، انتظار داریم استقامت طی سال‌های آینده همچنان رکورد خود را افزایش دهد.

ناسا به‌تازگی نخستین تمدید مأموریت استقامت را تأیید کرده. این مرحله از مأموریت در ماه اکتبر آغاز شد و قرار است کاوش در حاشیه دهانه جزرو را تقریباً تا پایان سال ۲۰۲۸ ادامه دهد.

در حال حاضر، استقامت از منطقه‌ای به نام لاک دو شارم عبور می‌کند و به سمت ایدوبی پیش می‌رود. دانشمندان امیدوارند در این منطقه شواهدی از سامانه‌های گرمابی باستانی پیدا کنند.

در چنین سامانه‌هایی، آب گرم با سنگ‌های اطراف واکنش نشان می‌دهد و می‌تواند شرایطی را ایجاد کند که برای بررسی احتمال وجود حیات میکروبی در گذشته مریخ اهمیت داشته باشد.

سنگ‌های باستانی، راهنمای مأموریت‌های مریخی

استقامت تاکنون هنگام کاوش در دهانه جزرو، ۲۹ نمونه از سنگ و خاک جمع‌آوری کرده است. این نمونه‌ها از بخش‌های مختلف منطقه، از جمله بستر دریاچه باستانی، دلتای رودخانه قدیمی و حاشیه دهانه به دست آمده‌اند.

سن برخی سنگ‌های این منطقه به حدود ۴ میلیارد سال می‌رسد. به گفته ناسا، این نواحی ممکن است شواهد زمین‌شناختی ارزشمندی را حفظ کرده باشند؛ شواهدی که روی زمین تا حد زیادی بر اثر فرسایش و حرکت صفحات تکتونیکی از بین رفته‌اند.

استقامت پیش‌تر در سنگی به نام چیواوا فالز نشانه‌ای بالقوه از زیست‌نشانگرها شناسایی کرده بود. این یافته همچنان تنها یک نشانه احتمالی از حیات باستانی به شمار می‌رود و اثبات نمی‌کند که زمانی موجودات زنده روی مریخ وجود داشته‌اند.

این مریخ‌نورد همچنین از نظر مسافت پیموده‌شده، رکوردهای خودروی ماه‌نورد مأموریت آپولو ۱۷ و ماه‌نورد لونخود ۲ اتحاد جماهیر شوروی را پشت سر گذاشته است.

مریخ‌نوردهای پیشین ناسا نیز هرکدام رکوردهایی را در مسیر اکتشاف مریخ ثبت کرده‌اند. سوجورنر حدود ۱۰۰ متر حرکت کرد، اسپیریت مسافتی نزدیک به ۷.۷ کیلومتر را پیمود و کنجکاوی تاکنون بیش از ۳۸.۰۷ کیلومتر روی سطح مریخ رانندگی کرده است.

انتظار می‌رود استقامت پس از عبور از لاک دو شارم، مسیر خود را به سمت جنوب و منطقه رینبو فالز ادامه دهد. این منطقه شامل بخشی از پوسته باستانی مریخ به عرض حدود ۱۰۰ متر است که بر اثر برخوردی که دهانه جزرو را به وجود آورد، نمایان شده.

ناسا همچنین در حال ارتقای نرم‌افزار ناوبری استقامت است تا چرخش‌های غیرضروری کاهش یابد و مریخ‌نورد بتواند هنگام حرکت، موقعیت خود را با استفاده از نقشه‌های تهیه‌شده از مدار مریخ تعیین کند.

هدف این پیشرفت‌ها آن است که مریخ‌نوردهای آینده بتوانند مدت بیشتری در هر روز فعالیت کنند و در نتیجه، مساحت گسترده‌تری از سطح مریخ را برای یافتن نشانه‌های زمین‌شناختی و بررسی احتمال وجود حیات باستانی مورد کاوش قرار دهند.

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.