رئیس سازمان فناوری اطلاعات: ایران‌پاس تا آخر امسال عملیاتی می‌شود

معاون وزیر ارتباطات و رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران در نشستی خبری با تشریح کارنامه این سازمان در دولت چهاردهم، از صرفه‌جویی ۸.۵ هزار میلیارد تومانی و کاهش ۱۱.۵ میلیون مراجعه حضوری در نتیجه توسعه خدمات الکترونیکی خبر داد. او همچنین با اشاره به پایداری زیرساخت‌های ارتباطی و ثبت یک میلیارد تراکنش موفق در مرکز تبادل اطلاعات در جریان جنگ ۴۰ روزه، جزئیات برنامه گذار از دولت الکترونیک به دولت دیجیتال، ارتقای پنجره ملی خدمات دولت هوشمند تا پایان سال و واگذاری اجرای زیست‌بوم‌های دیجیتال به بخش خصوصی را اعلام کرد.

«محمدمحسن صدر»، امروز در نشست خبری، گزارشی از عملکرد این سازمان در دولت چهاردهم ارائه کرد و گفت: «اقدامات سازمان در دو بخش شاخص‌های آماری و اجرای پروژه‌های ملی قابل بررسی است که بخشی از آن‌ها با مسئولیت سازمان و به نمایندگی از وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات اجرا می‌شود.»

صرفه‌جویی۸.۵همتی و کاهش۱۱.۵میلیون مراجعه حضوری

رئیس سازمان فناوری اطلاعات با اشاره به تأکید رئیس‌جمهور بر گردش صحیح داده‌ها، شفافیت و کاهش هزینه‌ها گفت: «صرفه‌جویی هزینه‌ای ناشی از ارائه خدمات الکترونیکی از ابتدای دولت تاکنون با رشد ۴۳۱ درصدی به ۸.۵ همت رسیده است.»

او ادامه داد: «صرفه‌جویی در مصرف کاغذ نیز از ۵.۸ میلیون برگ به ۲۲.۸ میلیون برگ افزایش یافته که رشد ۲۹۳ درصدی را نشان می‌دهد. همچنین تعداد مراجعات حضوری کاهش‌یافته با رشد ۴۴۷ درصدی، از ۲.۱ میلیون مورد به ۱۱.۵ میلیون مورد رسیده است.»

ثبت یک میلیارد تراکنش موفق در مرکز تبادل

معاون وزیر ارتباطات با اشاره به عملکرد مرکز تبادل اطلاعات دستگاه‌های اجرایی گفت: «در جریان جنگ ۴۰روزه، با وجود مخاطرات موجود، یک میلیارد تراکنش موفق در این مرکز ثبت شد که نشان‌دهنده برخورداری از زیرساخت مناسب و اتصال مؤثر دستگاه‌هاست.»

او با بیان اینکه تعداد تراکنش‌های این مرکز از ابتدای دولت چهاردهم تاکنون بیش از ۲۵ درصد افزایش یافته است، بر اهمیت توسعه ارتباطات بین‌دستگاهی و تبادل داده برای ارائه خدمات یکپارچه تأکید کرد.

ارتقای پنجره ملی خدمات دولت هوشمند

صدر با اشاره به مراجعه ۸۷ میلیون کاربر به پنجره ملی خدمات دولت هوشمند، از برنامه‌ریزی برای ارائه نسخه ارتقایافته این پنجره تا پایان سال خبر داد و اظهار کرد: «این پنجره با تکیه بر زیرساخت‌های ایجادشده در سال‌های گذشته توسعه یافته است، اما برای ورود به مرحله جدید باید خدمات متنوع‌تر و کاربردی‌تری در اختیار مردم قرار گیرد.»

او افزود

در نسخه جدید که با نام ایران‌پاس معرفی می‌شود، خدماتی مانند احراز هویت، امضای الکترونیکی و دریافت مدارک موردنیاز دستگاه‌ها ارائه می‌شود تا مردم از شر ارائه مدارک فیزیکی خلاص شوند و تسهیل فرایندهای دریافت خدمات دولتی فراهم شود.

افزایش درخواست‌ها در پنجره واحد زمین و درگاه ملی مجوزها

صدر با اشاره به ثبت ۲.۳ میلیون درخواست در پنجره واحد زمین اظهار کرد: «تعداد درخواست‌ها در این سامانه از ابتدای دولت چهاردهم حدود ۱۷۲ درصد افزایش یافته است.»

او افزود: «با راه‌اندازی این پنجره، مردم به‌جای مراجعه جداگانه به ۱۴ تا ۱۵ دستگاه، درخواست خود را از یک مسیر ثبت می‌کنند و استعلام‌های موردنیاز نیز در همان فرایند پیگیری می‌شود. متوسط زمان پاسخ‌گویی به استعلام‌ها در دو سال گذشته به ۱۹ روز رسیده است، هرچند این زمان همچنان مطلوب نیست و باید بخشی از استعلام‌ها به‌صورت آنی پاسخ داده شود.»

معاون وزیر ارتباطات همچنین از صدور بیش از ۱۳ میلیون و ۵۰۰ هزار مجوز از طریق درگاه ملی مجوزها خبر داد و گفت: «این درگاه با تجمیع خدمات و ایجاد ارتباط میان سامانه‌ها، نیاز به مراجعات متعدد و ارائه مدارک تکراری را کاهش داده است.»

صدر با اشاره به پیگیری مستمر مشکلات فنی و فرایندی درگاه ملی مجوزها، پنجره واحد زمین و سایر سامانه‌ها، افزود: «بخشی از مشکلات مربوط به ثبت درخواست‌ها، انتخاب گزینه‌ها و دریافت استعلام‌ها با اصلاحات فنی برطرف شده است. همچنین در ارزیابی سیزدهم، عملکرد درگاه‌ها، کیفیت خدمات و میزان صدور هوشمند مجوزها بررسی و نتایج آن به‌صورت رسمی اعلام خواهد شد.»

توسعه زیست‌بوم‌های دولت دیجیتال با مشارکت بخش خصوصی

صدر با تشریح رویکرد سازمان فناوری اطلاعات برای گذار از دولت الکترونیک به دولت دیجیتال گفت: «پس از بررسی تجربه کشورهای مختلف و الگوهای سازمان ملل، سازمان فناوری اطلاعات مأمور پیگیری توسعه زیست‌بوم‌های دولت دیجیتال شد.»

او ادامه داد: «در مرحله نخست، ۱۵ زیست‌بوم به‌عنوان طرح اولیه تعریف شد و مطالعات هشت زیست‌بوم به پایان رسید. این مطالعات با صرف ۱۰۵ تا ۱۱۴ هزار نفرساعت و مشارکت هشت دانشگاه برتر انجام شده و ابعاد کسب‌وکار، فرایندی و اقتصادی طرح‌ها را دربرمی‌گیرد.»

معاون وزیر ارتباطات با اشاره به برنامه اجرای این طرح‌ها اظهار کرد

پس از تصویب شورای اقتصاد، فراخوان اجرای زیست‌بوم‌های دولت دیجیتال با مشارکت بخش خصوصی منتشر خواهد شد. پیش‌بینی می‌شود مجوزهای لازم طی دو تا سه هفته دریافت و مجریان بخش خصوصی نیز طی دو تا سه ماه پس از آن تعیین شوند. انتظار می‌رود نتایج اجرای زیست‌بوم‌ها ظرف شش ماه نمایان شود.

تمرکز بر فرایندهای فرادستگاهی به‌جای توسعه سامانه‌های پراکنده

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران با تشریح تفاوت رویکرد زیست‌بوم‌های دولت دیجیتال با الگوهای پیشین گفت: «در این طرح، تمرکز بر سامانه‌های درون‌دستگاهی نیست، بلکه فرایندهای فرادستگاهی و نحوه دریافت خدمات از سوی مردم بررسی می‌شود.»

صدر افزود: «برای نمونه، در حوزه زمین ۲۳۰ فرایند فرادستگاهی تعریف شده که در برخی از آن‌ها ۱۵ دستگاه به یکدیگر متصل هستند. زیست‌بوم‌های مالیاتی، زمین و ملک، فرامرزی، لجستیک و زنجیره تأمین کشاورزی از جمله طرح‌های آماده‌شده در مرحله نخست هستند.»

او تصریح کرد: «با اجرای این طرح‌ها، مردم می‌توانند درخواست خود را از طریق یک پنجره ثبت کنند و فرایند رسیدگی به آن نیز از همان مسیر انجام شود؛ رویکردی که ضمن کاهش مراجعات، هماهنگی میان دستگاه‌ها را افزایش می‌دهد.»

صدر همچنین از بررسی ۱۰۰ درخواست برای ایجاد سامانه ملی جدید از ابتدای دولت چهاردهم خبر داد و گفت: «در بسیاری از این موارد مشخص شد که ایجاد سامانه جدید ضرورتی ندارد. از این پس، ایجاد سامانه ملی جدید مستلزم ارائه معماری، اثبات ضرورت، احراز نبود سامانه مشابه و مشخص‌شدن ناتوانی بخش خصوصی در ارائه خدمت خواهد بود.»

مشارکت پلتفرم‌های بخش خصوصی در ارائه خدمات

معاون وزیر ارتباطات با اشاره به اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول گفت: «جلسات متعددی با حضور معاون اول قوه قضائیه برگزار شده و هماهنگی‌های لازم برای اتصال پلتفرم‌های بخش خصوصی به فرایند ارائه خدمات انجام گرفته است.»

او همچنین از همکاری با فراجا در طرح «کبرا» خبر داد و افزود: «در این طرح، پلتفرم‌های حوزه خودرو مورد توجه قرار گرفته‌اند تا خریدوفروش خودرو با استفاده از سازوکارهای اصالت‌سنجی و احراز هویت، با اطمینان بیشتری انجام شود.»

صدر با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری از ظرفیت بخش خصوصی خاطرنشان کرد: «هرجا بخش خصوصی توان ارائه خدمت را دارد، دولت نباید مستقیماً وارد ارائه آن خدمت شود، بلکه باید زمینه فعالیت این بخش و ایجاد درآمد پایدار را فراهم کند.»

سه شرکت به زودی موافقت اصولی اپراتوری هوش مصنوعی می‌گیرند

رئیس سازمان فناوری اطلاعات همچنین درباره ارائه پروانه هوش مصنوعی گفت: «با فراخوان سازمان فناوری اطلاعات، شرکت‌هایی که احساس می‌کردند مشمول این قواعد هستند، شرکت کردند و نهایتاً سه شرکت که حائز شرایط بودند را به سازمان تنظیم مقررات معرفی کردیم که طی این هفته یا هفته آینده موافقت اصولی به آنها داده خواهد شد.»

او درباره اینکه چرا به جای پروانه، موافقت اصولی ارائه می‌شود توضیح داد: «این شرکت‌ها میزان مشخصی از زیرساخت پردازشی باید آماده داشته باشند و اگر کمتر باشد، موافقت اصولی داده می‌شود تا زیرساخت‌ها را تکمیل کنند و بعد پروانه بگیرند.»

صدر درباره انتقادات بخش خصوصی از مصوبه اپراتوری هوش مصنوعی هم گفت

ما در وزارت ارتباطات بر اساس دستور وزیر هیچ تصمیمی بدون مشورت بخش خصوصی نمی‌گیریم و اگر دوستان اعلام نظر کنند، شرایط را بررسی و با مشورت خودشان اصلاح می‌کنیم.

او همچنین اعلام کرد که بررسی درخواست‌های ۷ متقاضی راه‌اندازی آزمایشگاه ارزیابی محصولات هوش مصنوعی با همکاری پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات انجام شده و قرار است مجوز این مراکز طی روزهای آینده صادر شود. به گفته او، این آزمایشگاه‌ها امکان ارزیابی و آزمایش محصولات هوش مصنوعی توسعه‌یافته در کشور را فراهم خواهند کرد.

حاکمیت می‌داند که نباید به سمت قطع اینترنت برود

وابستگی خدمات کشور به اینترنت صدر در پاسخ به سوالی درباره وابستگی خدمات کشور به اینترنت و احتمال قطع مجدد دسترسی، گفت: «شبکه ملی اطلاعات با وجود پیشرفت‌های انجام‌شده، نمی‌تواند به‌تنهایی پاسخ‌گوی تمام نیازهای کشور باشد. اینترنت جزء ضروریاتی است که بخش‌های مختلف جامعه حتما به آن نیاز دارند.»

او با بیان اینکه شبکه ملی اطلاعات در دوران جنگ توانست بخشی از خدمات موردنیاز مردم را ارائه دهد، ادامه داد: «اما این موضوع به معنای نفی ضرورت اینترنت بین‌الملل نیست.»

او درباره احتمال قطع اینترنت نیز گفت

حاکمیت می‌داند در مواقعی که ضرورت امنیت ملی ایجاب نمی‌کند، نباید به سمت قطع اینترنت برود. اگر واقعا مخاطره جدی نداشته باشیم، کسی در این کشور دوست ندارد که اینترنت قطع شود و حتما هم همه پیگیری می‌کنند که اینترنت با سرعت مناسب در دسترس مردم قرار بگیرد.

ایران‌دات‌آی‌آر، یاب و دیده‌بان؛ تسهیل دسترسی به خدمات دولتی

صدر با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای تسهیل دسترسی مردم به خدمات دولت گفت: «وب‌سایت IRAN.IR در جریان جنگ برای دسترسی آسان‌تر به درگاه‌های خدمات دولتی راه‌اندازی شد و در همان روز نخست، ۲۵ میلیون مراجعه داشت.»

وی افزود: «جست‌وجوگر تخصصی خدمات دولت با عنوان «یاب» به نشانیYAB.GOV.IRنیز برای تسهیل یافتن خدمات طراحی شده است تا کاربران با واردکردن کلیدواژه، مستقیماً به خدمت موردنظر دسترسی پیدا کنند. در حال حاضر بیش از ۵۹۰۰ خدمت شناسه‌دار دولتی وجود دارد که باید به‌صورت الکترونیکی در اختیار مردم قرار گیرد.»

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران همچنین از راه‌اندازی سامانه دیده‌بان به نشانیdideban.irخبر داد و گفت: «این سامانه با هدف اطلاع‌رسانی درباره وضعیت خدمات و قطعی سرویس دستگاه‌ها ایجاد شده است. مردم می‌توانند از وضعیت خدمات مطلع شوند و دستگاه‌های مسئول نیز امکان رصد زمان و علت توقف هر خدمت را خواهند داشت.»

توسعه رصد امنیتی و شناسایی آسیب‌پذیری‌ها

معاون وزیر ارتباطات با اشاره به مسئولیت سازمان فناوری اطلاعات در هماهنگی امنیت دستگاه‌های غیرزیرساختی گفت: «تعداد هشدارهای امنیتی صادرشده برای دستگاه‌ها از ۳۱ هزار مورد در ابتدای دولت به ۶۱ هزار مورد افزایش یافته است.»

او افزود: «تعداد آسیب‌های شناسایی‌شده نیز با رشد ۹۴.۷ درصدی از ۴۷۷ مورد به ۹۲۷۳ مورد رسیده است. این آمار بیانگر توسعه ظرفیت‌های رصد و شناسایی زودهنگام آسیب‌پذیری‌هاست و به دستگاه‌ها امکان می‌دهد پیش از بروز خسارت، اقدامات پیشگیرانه انجام دهند.»

توسعه ابر دولت و حفاظت از داده‌ها

صدر با اشاره به ارزیابی مراکز داده دستگاه‌های دولتی گفت: «نتایج این ارزیابی‌ها طی هفته‌های آینده به دستگاه‌ها اعلام می‌شود و آن‌ها باید مراکز داده خود را مطابق استانداردهای تعیین‌شده توسعه دهند یا زیرساخت‌های موجود را به ابر یکپارچه دولت متصل کنند.»

او افزود: «سازمان فناوری اطلاعات طی دو سال گذشته به بسیاری از دستگاه‌ها خدمات ابری ارائه کرده است و بر اساس بند «الف» ماده ۱۰۷، دستگاه‌ها باید الزامات مربوط به انتقال یا نگهداری مراکز داده خود را رعایت کنند.»

کاهش مصرف انرژی در ساختمان‌های دولتی

صدر با اشاره به طراحی سامانه مدیریت هوشمند مصرف انرژی در ساختمان‌های دولتی اظهار کرد: «ساختمان وزارت ارتباطات و هشت ساختمان دیگر در مجموعه پردیس وزارت ارتباطات به‌صورت آزمایشی به این سامانه متصل شده‌اند و مرکز کنترل هوشمند نیز برای رصد مصرف انرژی ایجاد شده است.»

او ادامه داد

پس از دو ماه اجرای آزمایشی، مصرف انرژی در ساختمان سازمان فناوری اطلاعات بیش از ۲۰ درصد کاهش یافت. برآوردها نشان می‌دهد اجرای این سامانه در ساختمان‌های دولتی می‌تواند مصرف انرژی را بین ۱۵ تا ۲۰ درصد کاهش دهد.

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران افزود: «هماهنگی‌های لازم با وزارت کشور انجام شده و تفاهم‌نامه اتصال عمومی دستگاه‌ها به این سامانه قرار است هفته آینده امضا شود.»

تدوین مدل مرجع هوشمندسازی شهرداری‌ها

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران از تدوین مدل مرجع هوشمندسازی شهرداری‌ها با همکاری سازمان فناوری اطلاعات، سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور و سازمان اداری و استخدامی خبر داد و گفت: «این مدل پس از امضای سه مجموعه ابلاغ خواهد شد.»

وی افزود: «شهرداری‌ها بر اساس این مدل به‌صورت سالانه ارزیابی می‌شوند تا میزان پیشرفت آن‌ها در مسیر هوشمندسازی مشخص شود و از اجرای برنامه‌های پراکنده و ناهماهنگ جلوگیری شود.»

خدمات مطلوب دولتی باید به مطالبه عمومی تبدیل شود

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران با تأکید بر نقش رسانه‌ها در پیگیری کیفیت خدمات دولت گفت: «ارائه خدمات مطلوب دستگاه‌های دولتی باید به مطالبه‌ای عمومی تبدیل شود و رسانه‌ها باید عملکرد دستگاه‌ها را در این زمینه پیگیری کنند. مردم نیز باید دریافت خدمات آسان و باکیفیت را از دولت و حاکمیت مطالبه کنند.»

صدر با اشاره به اینکه تعارض منافع میان دستگاه‌ها گاهی مانع پیشرفت کار می‌شود، افزود: «گفت‌وگوها و هماهنگی‌های انجام‌شده بخشی از این مشکلات را کاهش داده است.»

او همچنین با اشاره به جایگاه ایران در شاخص دولت الکترونیک اظهار کرد: «ایران در ابتدای دولت چهاردهم در رتبه ۱۰۱ قرار داشت و بر اساس برنامه هفتم پیشرفت، باید تا پایان اجرای این برنامه به رتبه ۷۵ برسد. با اقدامات در دست اجرا، امکان بهبود این جایگاه وجود دارد.»

برای ارزیابی پایداری، امنیت و نگهداری این زیرساخت، راهنمای پشتیبانی شبکه را نیز مطالعه کنید.