انتشار ادعایی منتسب به شرکت متا مبنی بر اینکه قطع کابل‌های اینترنت در تنگه هرمز تنها ۰.۱ درصد از اینترنت جهان را تحت تأثیر قرار می‌دهد و ارتباطات نیز به‌سرعت از مسیرهای دیگر جایگزین می‌شوند، بار دیگر موضوع آسیب‌پذیری زیرساخت‌های ارتباطی در این منطقه راهبردی را مطرح کرده است؛ با این حال، رقم دقیق ۰.۱ درصد و انتساب این ادعا به متا تاکنون به‌طور مستقل تأیید نشده است.

بر اساس گزارشی از رویترز در ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶، آلن مولدین، مدیر تحقیقات شرکت TeleGeography، سهم پهنای باند بین‌المللی عبوری از تنگه هرمز را کمتر از یک درصد برآورد کرده است. اما این عدد به‌تنهایی نمی‌تواند ابعاد واقعی پیامدهای قطع کابل‌ها را نشان دهد؛ چراکه اهمیت یک مسیر ارتباطی صرفاً با سهم آن از مجموع ترافیک جهانی سنجیده نمی‌شود، بلکه میزان وابستگی کشورها و زیرساخت‌های حیاتی به آن مسیر نیز تعیین‌کننده است.

اختلال منطقه‌ای؛ فراتر از یک عدد

کابل‌های زیردریایی بخش مهمی از زیرساخت انتقال داده میان کشورها را تشکیل می‌دهند. آسیب به کابل‌های عبوری از تنگه هرمز، به‌ویژه در صورت قطع هم‌زمان چند مسیر، می‌تواند ظرفیت ارتباطی کشورهای وابسته به این شبکه‌ها را کاهش دهد و زمینه‌ساز افت کیفیت اینترنت، افزایش تأخیر ارتباطی و اختلال در دسترسی به برخی خدمات بین‌المللی شود.

در چنین شرایطی، پیامدهای اختلال ممکن است به کاربران عادی محدود نماند و کسب‌وکارهای دیجیتال، شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات ابری، سامانه‌های مالی و ارتباطات سازمانی را نیز تحت تأثیر قرار دهد. شدت این پیامدها به محل آسیب، تعداد کابل‌های قطع‌شده و میزان وابستگی هر کشور به مسیرهای مذکور بستگی دارد.

آیا مسیرهای جایگزین می‌توانند مانع اختلال شوند؟

اگرچه شبکه جهانی اینترنت از مسیرهای جایگزین زمینی و زیردریایی برخوردار است، وجود این مسیرها لزوماً به معنای امکان انتقال فوری تمام ترافیک ازدست‌رفته نیست. ظرفیت آزاد شبکه‌های جایگزین، محدودیت‌های فنی و جغرافیایی و نحوه توزیع ترافیک می‌توانند سرعت بازیابی ارتباطات را محدود کنند.

همچنین، جایگزینی مسیر انتقال داده با تعمیر کابل آسیب‌دیده یکسان نیست. حتی اگر بخشی از ترافیک از مسیرهای دیگر عبور کند، بازگرداندن ظرفیت ازدست‌رفته ممکن است به زمان و عملیات تخصصی تعمیر نیاز داشته باشد؛ به‌ویژه اگر شرایط امنیتی و محدودیت‌های دسترسی، فعالیت کشتی‌های تعمیراتی را دشوار کند.

چرا سهم کمتر از یک درصدی می‌تواند گمراه‌کننده باشد؟

سهم یک مسیر از پهنای باند بین‌المللی جهان، تصویری کلی از اهمیت آن در مقیاس جهانی ارائه می‌دهد، اما میزان تأثیر قطع آن بر هر کشور را مشخص نمی‌کند. ممکن است یک مسیر سهم اندکی از مجموع ترافیک جهان داشته باشد، اما برای ارتباطات بین‌المللی برخی کشورهای منطقه نقشی حیاتی ایفا کند.

از این منظر، حتی اگر قطع کابل‌های تنگه هرمز موجب خاموشی اینترنت در مقیاس جهانی نشود، احتمال اختلال قابل‌توجه در ارتباطات منطقه‌ای را نمی‌توان صرفاً با استناد به سهم محدود این مسیر منتفی دانست.

در نتیجه، ارزیابی پیامدهای قطع کابل‌های اینترنت در تنگه هرمز باید علاوه بر سهم این مسیر از پهنای باند جهانی، بر میزان وابستگی کشورهای منطقه، ظرفیت مسیرهای جایگزین و امکان بازیابی زیرساخت‌های آسیب‌دیده متمرکز باشد؛ عواملی که تعیین می‌کنند یک حادثه محدود از نظر جغرافیایی تا چه اندازه می‌تواند بر ارتباطات و فعالیت‌های اقتصادی منطقه اثر بگذارد.

انتهای پیام