سند «تسهیل دسترسی به سکوهای خارجی و ارتقای حکمرانی قانونمند» که در یکصد و چهارمین جلسه شورای عالی فضای مجازی در چهارم دی‌ماه ۱۴۰۳ به تصویب رسیده و اصلاحیه آن در جلسه یکصد و پنجم این شورا در ۲۳ بهمن‌ماه همان سال تصویب شده است، چارچوبی چهارمرحله‌ای برای تسهیل دسترسی به سکوهای خارجی و تقویت حکمرانی فضای مجازی تعیین می‌کند.

بر اساس این سند، بازگشایی گوگل‌پلی و واتس‌اپ در مرحله نخست پیش‌بینی شده و بازگشایی یوتیوب در مرحله دوم، بازگشایی تلگرام در مرحله سوم و بازگشایی سایر سکوهای خارجی در مرحله چهارم قرار گرفته است.

حمایت ۵۰۰ میلیارد تومانی از سکوهای داخلی

در کنار برنامه تسهیل دسترسی به سکوهای خارجی، این سند مجموعه‌ای از اقدامات حمایتی برای تقویت سکوهای داخلی در نظر گرفته است. اختصاص بسته حمایتی تبلیغات رسانه‌ای به ارزش ۵۰۰ میلیارد تومان برای سکوهای محتوایی داخلی منتخب و تأمین زیرساخت‌های پردازشی و ذخیره‌سازی موردنیاز این سکوها از جمله این اقدامات است.

همچنین، اختصاص زیرساخت به سکوهای محتوایی داخلی منتخب برای مدت سه ماه، همراه با اقدامات قانونی و ثبت سفارش برای حداقل یک سال آینده، در مرحله نخست سند پیش‌بینی شده است. در مرحله دوم نیز تأمین زیرساخت‌های پردازشی و ذخیره‌سازی موردنیاز این سکوها برای یک سال آینده در دستور کار قرار دارد.

اجرای سیاست‌های تعرفه‌گذاری ترافیک شبکه و تسهیم درآمد محتوا، ایجاد زیست‌بوم پایدار تولید محتوای مردمی در سکوهای داخلی و سرمایه‌گذاری برای توسعه سکوهای محتوایی و خدماتی در حوزه‌هایی که نمونه داخلی قدرتمندی ندارند، از دیگر محورهای این برنامه است.

ارائه انحصاری برخی خدمات در پیام‌رسان‌های داخلی

مطابق این سند، ارائه خدماتی مانند نسخه‌نویسی الکترونیکی، پیامک تراکنش بانکی و بازوی ارتباطی دستگاه‌های اجرایی با ارباب‌رجوع، به‌صورت انحصاری در پیام‌رسان‌های داخلی منتخب پیش‌بینی شده است.

همچنین، ارائه خدمات الکترونیکی مرتبط با یارانه، کارت سوخت، پلیس و قوه قضائیه در پیام‌رسان‌های داخلی منتخب در مرحله سوم سند قرار دارد. ممنوعیت استفاده رسمی دستگاه‌ها از سکوهای خارجی و الزام به حضور در سکوهای داخلی، با رعایت استثناهای تعیین‌شده در سند، نیز از دیگر اقدامات پیش‌بینی‌شده است.

بازگشایی تلگرام مشروط به مذاکرات و پذیرش شروط

در مرحله سوم، بازگشایی تلگرام پس از مذاکره و مشروط به پذیرش شروط مصوب کارگروه راهبری پیش‌بینی شده است. در عین حال، سند تصریح می‌کند که در صورت موفق نبودن مذاکرات، بازگشایی تلگرام مبتنی بر حکمرانی قانونمند نیز در همین مرحله مورد توجه قرار می‌گیرد.

در مرحله چهارم نیز بازگشایی سایر سکوهای خارجی پس از مذاکره و پذیرش شروط کارگروه پیش‌بینی شده است. ارائه خدمات جدید تحریم‌شکن، افزایش کیفیت دسترسی به سکوهای داخلی از نظر سرعت، پایداری و تجربه کاربری و تدوین طرح امنیت خانواده در فضای مجازی نیز در زمره اقدامات مراحل مختلف این سند قرار دارد.

کارگروه راهبری مسئول نظارت بر اجرای مراحل

بر اساس ماده چهارم سند، راهبری اقدامات بر عهده کارگروهی متشکل از رئیس مرکز ملی فضای مجازی به‌عنوان رئیس کارگروه، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات به‌عنوان دبیر کارگروه، نمایندگان مجلس و قوه قضائیه، وزیر اطلاعات، نماینده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، دادستان کل کشور و دو عضو حقیقی است.

این کارگروه مسئول بررسی و تأیید برنامه عملیاتی و زمان‌بندی، نظارت بر اجرای اقدامات، تعیین شاخص‌های کلیدی، تأیید ورود به مراحل بعدی و تعیین چارچوب مذاکرات با سکوهای خارجی است. تصمیمات کارگروه در چارچوب وظایف تعیین‌شده با رأی اکثریت اعضا تصویب می‌شود و پس از ابلاغ رئیس کارگروه برای دستگاه‌ها لازم‌الاجرا خواهد بود.

ارزیابی ماهانه میزان رضایت کاربران و وضعیت ترافیک

در بخش نظارت و ارزیابی، مرکز ملی فضای مجازی موظف شده است شاخص‌های اجرای سند را به‌صورت مستمر و ماهانه ارزیابی و نتایج را به شورای عالی فضای مجازی ارائه کند.

نسبت ترافیک داخلی به خارجی، میزان ترافیک ناشناس، فراگیری استفاده از فیلترشکن، تعداد کاربران فعال روزانه سکوها، میزان استفاده و رضایت کاربران از شبکه‌های اجتماعی داخلی در مقایسه با نمونه‌های خارجی، میزان تعامل کاربران، آمار جرائم و شکایات مرتبط با فضای مجازی و رضایت کاربران از سرعت و کیفیت اینترنت، از جمله شاخص‌های تعیین‌شده برای ارزیابی اجرای این سند است.

انتهای پیام