اینشورتک‌ها حلقه اتصال صنعت بیمه و امنیت سایبری هستند

شکل‌گیری بازار بیمه سایبری در ایران، به دلیل ماهیت متفاوت ریسک‌های سایبری، نیازمند حضور بازیگران تخصصی در کنار صنعت بیمه است. یکی از این بازیگران، اینشورتک‌ها هستند که می‌توانند در حوزه‌هایی مانند ارزیابی ریسک، ارزیابی خسارت، صدور و فروش بیمه‌نامه و ارائه خدمات تخصصی به بیمه‌گران و بیمه‌گذاران نقش‌آفرینی کنند.

با توجه به این موضوع، درباره نقش اینشورتک‌ها در شکل‌گیری بازار بیمه سایبری ایران، نحوه جمع‌آوری و اعتبارسنجی داده‌های فنی و امنیتی، مرز مسئولیت آنها با شرکت‌های بیمه و شرکت‌های امنیت سایبری و همچنین خلأهای موجود در این بازار، با مهندس رضا جعفرقلیزاد، کارآفرین در اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی و رئیس هیئت‌مدیره شرکت دهکده جهانی امن گفت‌وگو کرده‌ایم.

جعفرقلیزاد در ابتدا با تأکید بر اینکه پیش از ورود به بحث نقش اینشورتک‌ها باید ماهیت این شرکت‌ها را در نظر گرفت، گفت: قبل از اینکه وارد موضوع اینشورتک‌ها شویم، بهتر است بدانیم که وجود اینشورتک‌ها یعنی ارائه خدمات کاملاً تخصصی برای کسب‌وکارها و شرکت‌های بیمه. این خدمات می‌توانند در حوزه‌های ارزیابی ریسک، ارزیابی خسارت، صدور و فروش بیمه‌نامه و مواردی از این دست باشند. البته با ورود هوش مصنوعی، این خدمات تسهیل شده و با سرعت و دقت بالاتری به اکوسیستم بیمه‌ای کشور ارائه می‌شود.

وی ادامه داد: با وجود اینشورتک‌های تخصصی، بسیاری از معضلات فنی و محاسباتی بیمه سایبری که شرکت‌های بیمه ممکن است در آن دچار ابهام باشند، برطرف می‌شوند. در نتیجه، ورود شرکت‌های بیمه به بازار امنیت سایبری را راحت‌تر و بدون دغدغه خواهند کرد. در دنیا، اینشورتک‌های سایبری خدمات متنوعی را به شرکت‌های بیمه‌گر و بیمه‌گذار ارائه می‌کنند؛ به‌طوری که خدماتشان به شرکت‌های بیمه‌گذار بسیار بیشتر از شرکت‌های بیمه‌گر است. این اینشورتک‌ها در واقع می‌توانند شفافیت بالایی برای ارزیابی ریسک سایبری، ارزیابی خسارت سایبری، ارزش‌گذاری ریسک و داده‌ها، ارتباط ریسک و آسیب‌پذیری‌ها، خدمات فارنزیک و... برای رگولاتورها و نهادهای بالادستی و کسب‌وکارها ارائه کنند. در واقع اینشورتک‌ها مکمل شرکت‌های بیمه‌گر و شاهراه ورود الزامات سایبری به ریسک‌های سازمان هستند.

در ادامه، با توجه به اینکه بیمه سایبری برای ارزیابی ریسک به داده‌های فنی و امنیتی نیاز دارد، این پرسش مطرح می‌شود که این داده‌ها باید توسط چه مجموعه‌ای جمع‌آوری و اعتبارسنجی شوند. رئیس هیئت‌مدیره شرکت دهکده جهانی امن در این باره توضیح داد: اینشورتک‌ها می‌توانند داده‌های لازم از دارایی‌های سازمان را گردآوری کرده و از آن به منظور ارزیابی ریسک استفاده کنند. البته که داده‌ها و اطلاعات کسب‌وکار در نزد خود سازمان باقی خواهد ماند و نزد اینشورتک، دیتایی وجود نخواهد داشت.

او افزود: موضوع اعتبارسنجی اطلاعات بر اساس ممیزی‌هایی که داخل سازمان صورت می‌پذیرد و حتی پیاده‌سازی برخی الزامات توسط نظارت اینشورتک و گزارش پیاده‌سازی آن به بیمه‌گر و بیمه‌گذار انجام خواهد گرفت.

یکی دیگر از چالش‌های مهم در بیمه سایبری، تعیین مرز مسئولیت میان شرکت بیمه، اینشورتک و شرکت امنیت سایبری، به‌ویژه هنگام وقوع خسارت است. جعفرقلیزاد در تشریح این مرز مسئولیت گفت: شرکت بیمه مسئول صدور بیمه‌نامه و خرید ریسک سازمان و درنهایت مسئول پرداخت غرامت خسارت سایبری است. اینشورتک بازوی اصلی شرکت بیمه به منظور ارزیابی ریسک و ارزیابی خسارت است. شرکت‌های امنیتی وظیفه پیاده‌سازی الزامات امنیتی و ممیزی این الزامات را طبق نظر نهادهایی مانند مرکز افتا و پدافند غیرعامل بر عهده خواهند داشت.

او در ادامه درباره کفایت مقررات موجود برای فعالیت اینشورتک‌ها در حوزه بیمه سایبری نیز گفت: مقررات فعلی برای شروع و راهبری اینشورتک‌ها در سال‌های ابتدایی کافی است، اما با توجه به تغییرات تکنولوژیکی و رخدادهای سایبری و تغییر قوانین حاکم بر کسب‌وکار، قطعاً نیاز به مقررات و قوانین جدید خواهد بود. البته امیدواریم با جاری شدن بیمه سایبری در کشور، بسیاری از قوانین تجارت الکترونیک که سال‌هاست مغفول مانده‌اند، پدیدار شده و مورد بهره‌برداری قرار گیرند.

جعفرقلیزاد درباره مهم‌ترین الزامات شکل‌گیری یک بازار واقعی بیمه سایبری در ایران نیز سه عامل را مورد اشاره قرار داد و گفت: می‌توان گفت عوامل شکل‌گیری بازار بیمه سایبری در کشور به سه دسته کلی تقسیم می‌شود که عبارت‌اند از: اول؛ ورود دو یا سه شرکت بیمه‌گر بزرگ به این بازار و پرچمدار بودن آنها در بخش‌های مختلف بازار به همراه استراتژی محافظه‌کارانه به منظور تحکیم فرایندهای بیمه سایبری و اطمینان بازار از این فرایندها. دوم؛ اعتماد به اینشورتک‌ها و ایجاد بسترهای جدید فناوری و سوم؛ ایجاد سیستم اتکایی برای پشتوانه خرید ریسک‌های سایبری.

این کارآفرین حوزه اقتصاد دیجیتال و هوش مصنوعی در پایان صحبت‌هایش تاکید کرد: درنهایت باید گفت اقتصاد دیجیتال بدون پشتوانه مالی و امنیتی توهمی بیش نیست. قطعاً بیمه سایبری تحولی عظیم در اقتصاد دیجیتال، پیش روی شرکت‌های بیمه به این سمت و پیشرفت خدمات جدید را دربر خواهد داشت. با ورود تکنولوژی‌های جدید، مفهوم بیمه‌نامه‌های سنتی از بین خواهند رفت. فکر می‌کنم در آینده باید خودروهای خودران و یا ربات‌های خودمان را بیمه کنیم.